Cần nhiều giải pháp bảo tồn, phát triển chợ nổi Cái Răng

(KDPT) – Trong tháng 9/2020 sẽ diễn ra hội thảo “Làm gì để bảo tồn chợ nổi Cái Răng”  tại Cần Thơ, nhằm tìm ra giải pháp để khắc phục các vấn đề tồn tại trong quá trình khai thác, phát triển du lịch Chợ nổi cái răng.

Chợ nổi Cái Răng.

Nói đến du lịch Cần Thơ không thể không điểm tên Chợ nổi cái Răng, đây là điểm đến nổi tiếng với du khách trong và ngoài nước, góp phần làm nên danh tiếng du lịch của địa phương này. Tuy nhiên, quá trình khai thác tiềm năng du lịch của chợ vẫn còn nhiều hạn chế, dẫn đến khả năng hút khách đến và quay trở lại còn yếu kém. Việc bảo tồn hiện trạng chợ, giữ chợ, giữ chân thương hồ, vừa phát huy giá trị trong du lịch là vấn đề cần được cả hệ thống và cộng đồng chung tay.

Chợ nổi Cái Răng là Di sản văn hóa phi vật thể rất được TP Cần Thơ trân trọng. Ðiều đó được minh chứng qua Ðề án Bảo tồn và Phát triển chợ nổi Cái Răng đang trong quá trình xây dựng và triển khai. Ðề án gồm 2 giai đoạn: 2016-2018 và 2019-2020; với tổng cộng 13 hạng mục công trình. Qua 4 năm triển khai, 9/13 công trình đã thực hiện. Cụ thể, đã đầu tư hệ thống phao tiêu phân luồng giao thông, duy trì các hoạt động mua bán trên sông qua việc triển khai hỗ trợ vốn vay, xây dựng các mô hình tổ hợp tác, hợp tác xã sản xuất nông sản, trái cây sạch cung nguồn cho chợ nổi, tổ chức thu gom rác bảo vệ môi trường, quầy hàng nổi trên sông, nhà vệ sinh công cộng trên sông, duy trì mô hình trình diễn đờn ca tài tử định kỳ vào cuối tuần trên chợ nổi… Hiện 4 hạng mục đang triển khai là: trạm dừng chân, cầu tàu chợ nổi, du thuyền, nhà hàng nổi ven sông.

Ông Lê Thanh Phong, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Du lịch đồng bằng sông Cửu Long (ÐBSCL,) chia sẻ: “Chợ nổi Cái Răng là tài sản vô giá, nét văn hóa đặc sắc của vùng sông nước Tây Nam Bộ. Ðến nay, người dân còn giữ sinh hoạt văn hóa sông nước đặc thù, là tài nguyên du lịch đặc sắc, khác biệt. Tuy nhiên, đến giờ chợ vẫn bị đánh giá là đơn điệu, một màu, thiếu sức hút, thiếu các trải nghiệm sản phẩm, dịch vụ. Người dân chợ nổi về cơ bản chưa biết cách làm du lịch. Hoạt động chính của họ là mua bán nông sản, chủ yếu là bán sỉ, họ không thu lợi từ chi trả của du khách và bị động trong tiếp đón khách. Nguồn thu từ nông sản cũng thất thường và cũng là một trong những nguyên do khiến chợ thưa thớt, thương hồ bỏ chợ. Mà họ lại chính là cái hồn của chợ nổi, có thương hồ chợ mới có thể tiếp tục. Ðiều này trở thành trăn trở được địa phương quan tâm hàng đầu. Ðó là phải lo an sinh xã hội để bà con mưu sinh, an tâm gắn bó lâu dài với chợ nổi”.

Trong thời gian thực hiện Ðề án Bảo tồn và Phát triển chợ nổi Cái Răng đã gặp không ít khó khăn được bộc lộ. Ông Vương Công Khanh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND quận Cái Răng, cho biết: “Nhiều vấn đề phát sinh, như sự chồng chéo về thủ tục pháp lý, quản lý chợ nổi. Xử lý rác thải và bảo vệ cảnh quan, vệ sinh trên chợ nổi còn nhiều bất cập. Khó kiểm soát việc quản lý giá cả ở chợ nổi… Nhiều hạng mục đã không phù hợp thực tế. Trên cơ sở này, UNBD quận Cái Răng kiến nghị điều chỉnh một số hạng mục”. Theo đó, một số nội dung mới sẽ được đề xuất: xây dựng chợ đầu mối nông sản, hỗ trợ nước sạch và trợ giá cho người dân chợ nổi, tăng cường xử lý rác thải trên chợ nổi bằng nhiều mô hình giải pháp mới, các cơ chế phối hợp để quản lý hoạt động du lịch và xử lý các vi phạm…

Các nội dung sẽ được đề cập và bàn kỹ trong Hội thảo sắp tới bao gồm các giải pháp cụ thể về  kỹ thuật, xây dựng hạ tầng ổn định chợ nổi, phát triển du lịch gắn với bảo tồn chợ nổi. Theo đó, từng bước quản lý hoạt động du lịch trên chợ nổi, giải quyết các rào chắn địa lý, sắp xếp trật tự tour – tuyến hay ổn định giá cả. Sẽ có những trao đổi với những người làm du lịch giàu kinh nghiệm, để thiết lập cơ chế quản lý phù hợp, định hướng xây dựng được sản phẩm, dịch vụ trải nghiệm theo đúng mong muốn, kỳ vọng của du khách.

Về giải pháp nguồn sản xuất, cung cấp nông sản cho chợ nổi, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn TP Cần Thơ sẽ tham vấn và đề xuất hỗ trợ nông dân định hướng trồng nông sản phù hợp với thị trường chợ nổi Cái Răng, hay phát triển thêm một số trái cây đặc sản để hình thành hệ thống nông sản đa dạng, chất lượng và hiệu quả.

Song song đó là giải pháp đầu ra, tiêu thụ nông sản cho chợ nổi. Sở Công Thương thành phố sẽ tư vấn, kết nối và định hướng liên kết giữa các hộ sản xuất với doanh nghiệp, công ty đầu mối, đảm bảo đầu mối tiêu thụ ổn định, dài hạn và tin cậy.

Về các chính sách an sinh xã hội, địa phương sẽ tập trung cho trợ giá, nước sạch, y tế, giáo dục, an ninh trật tự và các nhu cầu thiết yếu; Bên cạnh đó còn có nhiều giải pháp về sự phối hợp liên ngành, giữa các địa phương (Cái Răng, Ninh Kiều) trong quản lý; giải pháp về môi trường lâu dài, ổn định.

HOÀNG LONG