Muốn đi xa hãy đi cùng nhau

(KDPT) – Việt Nam đang được biết đến như một nhà cung ứng lớn của thế giới với nhiều mặt hàng như gạo, cà phê, hồ tiêu, thủy sản.. nhưng chúng ta vẫn chưa tạo dựng được những thương hiệu quốc gia về sản phẩm, ngành hàng ngang tầm quốc tế để có thể cạnh tranh với các thương hiệu lớn trên thế giới. 

Điều này trở nên rất đáng lo ngại, khi các doanh nghiệp nước ngoài đang tấn công và từng ngõ ngách của thị trường gần 100 triệu dân này. Trong khi đó, các doanh nghiệp trong nước vẫn đang loay hoay tìm cách tồn tại chứ chưa có một chiến lược cụ thể nhằm “chinh phục” người tiêu dùng Việt.

Vì vậy, giải pháp liên kết các doanh nghiệp nội để cùng hướng tới mục tiêu chinh phục người tiêu dùng trong nước là điều có thể nghĩ đến trong bối cảnh hiện nay.

Câu chuyện bó đũa

Chắc hẳn chúng ta không ai là không biết tới câu chuyện bó đũa mà người cha dùng để khuyên răn những người con của mình. Một cây đũa nhỏ bé có thể dễ dàng bị bẻ gãy, nhưng nhiều cây đũa hợp lại thành một khối thì trở nên vô cùng chắc chắn. Doanh nghiệp cũng tương tự như vậy. Nếu chỉ là một doanh nghiệp đơn lẻ, có thể sẽ “khỏe” hơn các “cây đũa” doanh nghiệp cùng ngành hàng. Nhưng so với các nhà đầu tư nước ngoài, cây đũa này lại quá yếu ớt. Giải pháp liên kết lại với nhau có lẽ sẽ phù hợp với xu hướng và thực trạng hiện nay của doanh nghiệp Việt.

Thực tế cho thấy hầu hết các doanh nghiệp chỉ tập trung cho lợi ích riêng lẻ, kiểu “mạnh ai người ấy làm” hoặc “làm tất ăn cả”, chỉ quan tâm đến thương hiệu riêng, sản phẩm riêng của mình chứ không thấy rõ được lợi ích to lớn của việc xây dựng thương hiệu cho ngành hàng. Hơn nữa, một điều không thể phủ nhận là các hiệp hội do nguồn lực có hạn, chưa phát huy hết vai trò và năng lực trong quản lý, định hướng, nhất là hiệp hội ở các địa phương còn yếu kém, chưa tạo dựng được một sức mạnh đại diện cho tập thể đủ lực để cạnh tranh.
Những hạn chế này là những lý do khiến các doanh nghiệp Việt yếu thế, không thể cạnh tranh với các tập đoàn, công ty nước ngoài ngay chính trên sân nhà, đấy là chưa nói đến thị trường thế giới. Những doanh nghiệp lớn mạnh hẳn thì có thể tự lo cho mình, còn hầu hết các doanh nghiệp vừa và nhỏ đều hoạt động manh mún, thiếu đoàn kết, và có lúc cạnh tranh không lành mạnh.
Đi cùng nhau, tại sao không?

Từ nhiều năm nay, các quan hệ liên kết, liên doanh đã được thực hiện giữa các doanh nghiệp: giữa doanh nghiệp nhỏ và vừa với nhau; giữa doanh nghiệp nhỏ và vừa với doanh nghiệp lớn, tổng công ty hoặc giữa doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài… Tuy nhiên, liên kết chưa thật rộng rãi và hiệu quả chưa cao.

Khi cơn bão khủng hoảng kinh tế tràn tới, áp lực duy trì và phát triển sản xuất trở thành mối lo thường trực và cấp bách của mỗi doanh nghiệp, nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa đã cùng nhau mở rộng các mối quan hệ liên kết, vừa để vượt qua khó khăn trước mắt vừa để chuẩn bị cho bước phát triển mạnh hơn trong thời gian sau khủng hoảng.

Tại một diễn đàn tổ chức vào giữa năm 2018, ông Ngô Chung Khanh, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách đa biên, Bộ Công thương đã cho rằng: Cần thúc đẩy doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực phân phối tham gia đầu tư sản xuất để xuất khẩu hàng hóa Việt Nam vào hệ thống phân phối ở nước ngoài. Từ đó xây dựng một mô hình liên kết và hỗ trợ hiệu quả để giúp doanh nghiệp xây dựng thương hiệu hiệu quả và bền vững giúp thương hiệu Việt Nam thiết lập và khẳng định chỗ đứng trên thương trường.

Như vậy, không chỉ là liên kết giữa các doanh nghiệp trong nước, thậm chí có thể “bắt tay” với chính các doanh nghiệp, nhà đầu tư nước ngoài để tạo lập thương hiệu cho riêng mình. Qua đó doanh nghiệp có thể củng cố thêm nền tảng quản trị, vốn, kinh nghiệm và thị trường. Từ đó dần dần chinh phục thị trường Việt.

Đặc biệt khi Việt Nam đã chính thức tham gia Hiệp định CPTPP, việc “đơn thương độc mã” sẽ khiến doanh nghiệp vô cùng chật vật. Điều này được PGS.TS Đinh Trọng Thịnh (Học viện Tài chính) chia sẻ:  “Cần liên kết các doanh nghiệp trong cùng ngành hàng là bài toán căn cơ để giải quyết vấn đề. Đây vốn là điểm yếu của doanh nghiệp Việt trong các năm qua. Các doanh nghiệp vẫn “đơn thương độc mã” trong hội nhập”.

Cuối cùng, không có lí do gì để doanh nghiệp Việt, kinh doanh trên đất nước mình, giữa đồng bào mình mà lại không thể chiếm lĩnh lấy, làm giàu cho mình và cho xã hội được. Đặc biệt, nếu doanh nghiệp có sản phẩm tốt, chắc chắn người dân sẽ ủng hộ. Bởi như người xưa có câu “Phù sa không chảy ruộng ngoài”. Nếu làm tốt, trước hết hãy dành cho người dân trong nước. Khi đó doanh nghiệp sẽ có thể sống được, thậm chí là sống tốt.

Sơn Tùng