Đừng giới nghiêm thương hiệu

Góc nhìn - 04/11/2019

(KDPT) – Nếu nhìn ra các quốc gia khác, có thể thấy, Việt Nam đang đánh mất đi nhiều lợi thế trong thu hút du lịch nói riêng và phát triển kinh tế nói chung, vì thiếu đầu tư vào kinh tế ban đêm. Kinh tế đêm hiện nay rất manh mún, nhỏ lẻ, chủ yếu là “nhậu đêm” hơn là các hoạt động bài bản, có định hướng rõ ràng. Với tiềm năng du lịch, nước ta hoàn toàn có khả năng xây dựng kinh tế đêm trở thành thương hiệu có bản sắc. Vấn đề đặt ra là, sẽ quản lý thế nào cho phù hợp, để thương hiệu đó lớn mạnh, mà không bị hạn chế bởi sự giới nghiêm. 

Chợ đêm Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng

23h đêm ở Đà Nẵng, thủ phủ du lịch của miền Trung, từng cặp, từng nhóm du khách lững thững đi bộ trên bãi biển Mỹ Khê, ngắm nhìn mặt biển đen thẫm, thi thoảng le lói ánh đèn từ những chiếc thuyền ngoài khơi đang câu mực. Ban ngày nơi đây nhộn nhịp bao nhiêu thì ban đêm lại heo hắt đến lạ.

Đó cũng là tình trạng chung của những địa phương có ngành du lịch phát triển như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Quảng Ninh… Du khách than thở không biết chơi gì, ăn gì, ở đâu sau 22h. Bởi các đơn vị kinh doanh bị hạn chế vì “giờ giới nghiêm”. Sau 0h là phải tự giác đóng cửa, nếu không công an, trật tự phường sẽ đến nhắc nhở.

Với sự phát triển kinh tế những năm qua, nhu cầu của người dân, du khách đối với các lĩnh vực như giải trí, du lịch, lễ hội, ẩm thực… về đêm là rất lớn, đặc biệt là ở các thành phố du lịch. Nhưng hiện tại, cơ chế, hoạt động của nền kinh tế ban đêm vẫn rất nghèo nàn.

Đơn cử ở Hà Nội, thành phố đã cho thí điểm các khách sạn từ 3 sao trở lên (trên toàn thành phố), các quán bar, nhà hàng khu vực hồ Hoàn Kiếm được mở cửa đến 2h sáng vào ba ngày cuối tuần, sau rút xuống còn hai ngày là thứ sáu và thứ bảy.

Còn ở Đà Nẵng, chợ đêm Sơn Trà đã mở ra từ lâu nhưng không thu hút được du khách do thiếu bản sắc. Còn TP Hồ Chí Minh có phố Bùi Viện nổi tiếng về đêm cũng chịu sự giới hạn về giờ giấc.

Nếu nhìn ra các quốc gia khác, có thể thấy, Việt Nam đang đánh mất đi nhiều lợi thế trong thu hút du lịch nói riêng và phát triển kinh tế nói chung vì thiếu đầu tư vào kinh tế ban đêm. Kinh tế đêm hiện nay rất manh mún, nhỏ lẻ, chủ yếu là “nhậu đêm” hơn là các hoạt động bài bản, có định hướng rõ ràng.

Ở Trung Quốc, nước này đã thực hiện chính sách kinh tế đêm từ thập niên 70 của thế kỷ trước. Còn các nước châu Âu, như Đức đã quá nổi tiếng bằng lễ hội bia, sự kiện âm nhạc về đêm. Hay Chicago (Mỹ) lung linh sắc đèn, các hoạt động kinh tế diễn ra sôi động về đêm. Với Sydney (Úc), họ có cả Tổ tư vấn kinh tế ban đêm. Nhóm này được thành lập năm 2018, gồm đại diện của nhiều lĩnh vực.

Thử nghĩ, một ngày nào đó, các hướng dẫn viên du lịch sẽ giới thiệu với du khách rằng “Đà Nẵng là một thành phố có biển, có núi, có sông và không bao giờ ngủ”. Giả định đó hoàn toàn có thể thành sự thật, nếu các nhà hoạch định chính sách đưa ra được một cơ chế hợp lý. Quản, thay vì cấm và hạn chế, sẽ mang lại nhiều lợi ích cho toàn bộ nền kinh tế. Theo thống kê, kinh tế đêm đã mang lại cho Tokyo (Nhật Bản) khoảng 3,76 tỷ USD mỗi năm. Trong khi đó, với cả nước Anh, con số này lên tới 100 tỷ USD một năm.

Kinh tế ban đêm mang về cho Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và Đà Nẵng bao nhiêu tiền và bao nhiêu việc làm? Câu trả lời là chưa có con số thống kê chính thức. Cũng chưa có chính sách phát triển “kinh tế ban đêm” nào nhiều hơn việc xây dựng các khu chợ đêm hoặc phố ăn đêm, kinh doanh quán bar, pub (Nhưng chỉ giới hạn đến 0h, hoặc nới ra có điều kiện đến 2h sáng như Hà Nội).

Xét về góc độ thuần kinh tế thị trường, bất cứ đâu có nhu cầu thì sẽ có việc làm, sẽ có lợi ích cho xã hội, và chính quyền phải tìm cách để phát triển nó.

Con phố ẩm thực đêm tại Thái Lan

Điều có lẽ khiến cơ quan quản lý “lấn cấn” ở đây là đảm bảo an ninh, trật tự. Rồi đội ngũ cán bộ quản lý về đêm, cơ chế ra sao, địa điểm thế nào. Đó là những trăn trở hợp lý, cần có sự nghiên cứu kỹ và điều chỉnh phù hợp với điều kiện văn hóa, xã hội, chính trị. Nhưng, nếu chậm ngày nào thì rõ ràng, sẽ chỉ có thiệt cho nền kinh tế ngày đó.

Và ngày 19-7 vừa qua, Văn phòng Chính phủ đã có công văn gửi các bộ, ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương yêu cầu chủ động nghiên cứu chính sách thúc đẩy mô hình kinh tế ban đêm.

Với động thái mới nhất này, chúng ta có thể kỳ vọng vào việc các địa phương sẽ sớm có những giải pháp tổng thể, kích hoạt kinh tế ban đêm, biến phần thiếu hụt này trở thành khu vực kinh tế đem lại nguồn doanh thu khổng lồ.

Đức Anh