Quyết định số 1483/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Phát triển hệ thống các trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm, các phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia, tập trung cho công nghệ chiến lược". đặt mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu nâng cấp, đầu tư mới và đưa vào vận hành ít nhất 8 phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia trong các lĩnh vực ưu tiên gồm công nghệ số; mạng di động thế hệ sau; robot và tự động hóa; sinh học và y sinh tiên tiến; năng lượng và vật liệu tiên tiến; an ninh mạng và lượng tử; biển, đại dương và lòng đất; hàng không và vũ trụ.
Tại hội thảo Kết nối hệ sinh thái đổi mới công nghệ, phát triển hạ tầng nghiên cứu, ngày 20/8, ông Đinh Gia Nghiêm, Vụ Khoa học kỹ thuật và công nghệ, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, Việt Nam dự kiến đầu tư khoảng 10.000 tỷ đồng đến năm 2030 cho 8 phòng thí nghiệm trọng điểm và 4 trung tâm thử nghiệm theo hướng hạ tầng nghiên cứu dùng chung, phát triển công nghệ chiến lược.
Theo đó, mức đầu tư 500 tỷ đồng cho một phòng thí nghiệm và 1.500 tỷ đồng cho một trung tâm thử nghiệm. "Đây là con số khái toán và sẽ phụ thuộc vào các đề xuất và kiến nghị của các Bộ, ngành và tổ chức trong giai đoạn tới", ông Nghiêm nói.
Điểm mới là hình thành hạ tầng nghiên cứu quốc gia có thể dùng chung giữa viện trường và doanh nghiệp.
Mô hình này giúp doanh nghiệp có thể tiếp cận các năng lực nghiên cứu, thử nghiệm, đo kiểm để phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược mà không cần chịu toàn bộ chi phí đầu tư cùng với đó là thời gian thu hồi vốn dài. Cơ chế vận hành dùng chung dự kiến hoàn thành vào quý I/2027. Ngoài các phòng thí nghiệm, 4 trung tâm thử nghiệm phục vụ các sản phẩm công nghệ chiến lược sẽ hỗ trợ giai đoạn từ kết quả nghiên cứu đến sản phẩm, thị trường.
Ông Lê Thanh Sơn, Phó trưởng ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố Hà Nội, đánh giá hạ tầng nghiên cứu dùng chung chỉ phát huy hiệu quả khi được tổ chức thành năng lực có thể tiếp cận, rõ khả năng cung cấp, đầu mối và điều kiện khai thác. "Mục tiêu là hình thành một chuỗi liên kết giữa nhu cầu và năng lực nghiên cứu, thử nghiệm, ứng dụng", ông nói.
Trong Đề án “Phát triển hệ thống các trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm, các phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia, tập trung cho công nghệ chiến lược", cũng đặt mục tiêu làm chủ tối thiểu 10 công nghệ lõi phục vụ trực tiếp phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược và giải quyết các bài toán lớn của quốc gia. Bên cạnh đó, số lượng đơn đăng ký sáng chế và văn bằng bảo hộ đối với công nghệ lõi, công nghệ chiến lược được kỳ vọng tăng trưởng bình quân ít nhất 18% mỗi năm, tính từ năm thứ ba sau khi các trung tâm và phòng thí nghiệm đi vào vận hành chính thức.
Một mục tiêu quan trọng khác là thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ của các trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm và phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia; đồng thời hình thành ít nhất 10 doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo hoặc doanh nghiệp khoa học và công nghệ có khả năng phát triển, làm chủ và thương mại hóa công nghệ lõi, công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược.
Hình thành và kết nối giữa mỗi trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm, phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia với ít nhất một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hoặc cụm liên kết viện nghiên cứu, cơ sở giáo dục đại học, doanh nghiệp và cơ quan quản lý Nhà nước; bảo đảm kết quả nghiên cứu, thử nghiệm gắn với nhu cầu thị trường, quốc phòng, an ninh.
Đến năm 2035, kết nối với các mạng lưới hạ tầng nghiên cứu tiên tiến trong khu vực và quốc tế; có một số trung tâm thử nghiệm, phòng thí nghiệm đạt trình độ hàng đầu trong khu vực về lĩnh vực công nghệ chiến lược. Thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa, hỗ trợ doanh nghiệp và lan tỏa công nghệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.