Tại cuộc làm việc của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc với Hiệp hội doanh nghiệp điện tử Việt Nam ngày 8/9, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết, trong 8 tháng, kim ngạch xuất khẩu nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt khoảng 101 tỷ USD, tăng 51%; nhập khẩu đạt 161,6 tỷ USD, tăng 68,3%, nhập siêu 60,5 tỷ USD. Xuất khẩu điện thoại và linh kiện đạt khoảng 45,6 tỷ USD, tăng 19%; nhập khẩu 6,86 tỷ USD, giảm 1,7%, xuất siêu khoảng 38 tỷ USD.
Theo Bộ Công Thương, phần lớn kim ngạch nhập khẩu nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện là chip, bộ nhớ, bộ xử lý, màn hình, bảng mạch và các đầu vào phục vụ sản xuất, lắp ráp, đóng gói, kiểm thử, tích hợp sản phẩm để xuất khẩu. Tuy nhiên, ngành điện tử vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung linh kiện, bán dẫn, thiết bị và nguyên vật liệu công nghệ cao từ nước ngoài, trong khi giá trị gia tăng trong nước còn hạn chế.
Bên cạnh đó, cơ quan quản lý nhìn nhận nhu cầu toàn cầu với AI, trung tâm dữ liệu, máy chủ và thiết bị điện tử tiếp tục tăng. Điều này tạo cơ hội mở rộng sản xuất và thu hút đầu tư vào Việt Nam, dư địa phát triển hệ sinh thái công nghiệp điện tử, bán dẫn trong nước.
Tại cuộc làm việc, các doanh nghiệp kiến nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển công nghiệp điện tử, bán dẫn, AI và công nghiệp hỗ trợ; có chính sách phù hợp về thuế, đầu tư, R&D, đổi mới công nghệ, tự động hóa, phát triển thị trường và hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn.
Để triển khai các giải pháp cân bằng, bền vững thương mại, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số, Phó Thủ tướng Thường trực giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và Hiệp hội làm việc với các doanh nghiệp có chênh lệch lớn giữa kim ngạch nhập khẩu và xuất khẩu, nhất là doanh nghiệp nhập siêu lớn; làm rõ cơ cấu, mục đích nhập khẩu, mức độ phục vụ sản xuất, xuất khẩu để có giải pháp phù hợp, thúc đẩy sản xuất, xuất khẩu. Phó Thủ tướng Thường trực lưu ý việc này nhằm cùng doanh nghiệp tìm giải pháp và không can thiệp vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Bộ tiếp tục rà soát, cập nhật Danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ, ưu tiên ngành điện tử; tập trung vào các linh kiện, vật liệu có nhu cầu lớn, có khả năng nội địa hóa và nghiên cứu cơ chế hỗ trợ theo chuỗi, theo sản phẩm.
Tuy nhiên, Phó thủ tướng nhấn mạnh mục tiêu nội địa hóa phải gắn với năng lực thực tế của doanh nghiệp Việt Nam. "Không thể áp đặt bằng biện pháp hành chính khi doanh nghiệp trong nước chưa đáp ứng được yêu cầu", ông nói, cho rằng thay vào đó cần phát triển công nghiệp hỗ trợ phù hợp với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp FDI.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam nghiên cứu, đề xuất chính sách tín dụng phù hợp cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ điện tử, doanh nghiệp đầu tư đổi mới công nghệ, tự động hóa, chuyển đổi số; tạo điều kiện để doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chuỗi cung ứng điện tử, bán dẫn tiếp cận vốn. Đồng thời, theo dõi sát tác động của tỉ giá, chính sách tiền tệ đến hoạt động sản xuất, xuất nhập khẩu của ngành điện tử để có giải pháp phù hợp.
Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh giải quyết khó khăn của doanh nghiệp là trách nhiệm của Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương. Chính phủ cam kết đồng hành, hỗ trợ các doanh nghiệp đã đầu tư, đang đầu tư và sẽ mở rộng sản xuất, kinh doanh lâu dài, thành công tại Việt Nam.