Tinh thần người chiến sĩ giúp giải cứu doanh nghiệp trên bờ vực phá sản
Sinh ngày 20/12/1951 tại thành phố Cần Thơ, bà Phạm Thị Việt Nga lớn lên trong giai đoạn đất nước gian lao. Từ năm 1964 đến năm 1975, khi mới là một thiếu nữ, bà đã tham gia lực lượng kháng chiến chống Mỹ. Những năm tháng gian khổ trong quân ngũ đã rèn giũa ở bà ý chí kiên cường và tinh thần kỷ luật thép. Khép lại chiến tranh, bà tiếp tục con đường học vấn để trang bị tri thức cho thời bình, xuất sắc sở hữu bằng Dược sĩ tại Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh và bằng Tiến sĩ Kinh tế tại Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh.
Duyên phận đưa bà đến với ngành dược phẩm hoàn toàn do sự phân công của tổ chức. Thời điểm ban đầu, bà từng bộc bạch rằng mình chưa hề có khái niệm rõ ràng về công việc quản trị, thậm chí chưa biết cách đọc một báo cáo tài chính. Tuy nhiên, bằng bản lĩnh của một người lính không bao giờ lùi bước trước khó khăn, bà đã quyết tâm học lại từ đầu: học từ lý thuyết kinh tế đến thực tiễn thị trường, học qua từng trang sách báo và qua chính sự hướng dẫn của đồng nghiệp.
Năm 1988, bà chính thức gia nhập và đảm nhận cương vị Tổng Giám đốc Xí nghiệp Liên hợp Dược Hậu Giang. Thời điểm này, xí nghiệp đang chìm trong khủng hoảng nghiêm trọng, đối mặt với bờ vực phá sản do kinh doanh thua lỗ và định hướng sai lầm. Bằng tư duy sắc bén và tinh thần quyết đoán, bà Nga đã triển khai hàng loạt chiến lược tái cơ cấu toàn diện. Khi xí nghiệp thực hiện cổ phần hóa vào năm 2004, bà giữ cả hai trọng trách lớn nhất là Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Dược Hậu Giang (DHG Pharma) đến tháng 4/2014, trước khi nhường lại ghế Chủ tịch HĐQT cho ông Hoàng Nguyên Học (Phó Tổng giám đốc SCIC) và tiếp tục điều hành với vị trí Tổng Giám đốc.
Dưới sự chèo lái tài tình của bà, Dược Hậu Giang đã viết nên câu chuyện kỳ diệu. Từ một xí nghiệp bên bờ vực giải thể với khoảng 1.000 lao động, DHG Pharma vươn lên thành công ty dược phẩm lớn nhất sàn chứng khoán Việt Nam. Doanh nghiệp mở rộng quy mô lên hơn 3.000 cán bộ công nhân viên, sở hữu nhà máy sản xuất hiện đại với tổng vốn đầu tư 800 tỷ đồng, đạt doanh thu hằng năm vượt mốc 4.000 tỷ đồng và giá trị vốn hóa thị trường đạt hơn 14.000 tỷ đồng. Doanh nghiệp nghiên cứu, sản xuất và phân phối hơn 300 loại dược phẩm chất lượng cao trên toàn quốc.
Với nhiều năm cống hiến ở Dược Hậu Giang, năm 2013, bà được ghi nhận bằng nhiều danh hiệu, giải thưởng uy tín, trong đó có danh hiệu Anh hùng Lao động và được Forbes bình chọn là một trong 50 nữ doanh nhân quyền lực nhất châu Á. Tạp chí Forbes nhấn mạnh, bà đã nhanh chóng biến công ty được coi là mới nổi, nhỏ yếu và trên bờ vực phá sản thành công ty thuốc có giao dịch công khai lớn nhất cả nước. DHG sản xuất và thương mại tới hơn 300 dược phẩm khác nhau. Trong năm 2012, lợi nhuận ròng của Dược Hậu Giang tăng 18% đến 24 triệu USD, trên tổng số 140 triệu USD doanh thu.
Nghệ thuật quản trị từ trái tim, xây dựng văn hóa doanh nghiệp như một gia đình
Không chỉ nổi tiếng với sự quyết đoán trên thương trường, bà Phạm Thị Việt Nga còn tạo nên nét văn hóa doanh nghiệp có một không hai tại Dược Hậu Giang. Triết lý quản trị của bà bắt nguồn từ sự lắng nghe sâu sắc thực tiễn và tinh thần đồng cảm. Bà từng chia sẻ nguyên tắc làm việc cốt lõi của mình: “Đã thành nề nếp, dù là công việc gì, cũng phải làm tới nơi, tới chốn theo tiêu chí ‘đã muốn phải làm, đã làm phải thắng’. Bản thân tôi, mỗi buổi công tác với cộng sự tôi đều đào tạo họ. Học là một quá trình liên tục và học qua công việc là cách học hiệu quả nhất.”
Bà Nga tin rằng chính thị trường và người tiêu dùng là những người thầy lớn nhất dạy doanh nghiệp phải thay đổi. Thay vì chi trả khoản ngân sách khổng lồ cho các chiến dịch quảng cáo hào nhoáng – điều có thể đẩy giá thành sản phẩm lên cao và trút gánh nặng chi phí lên vai bệnh nhân – bà tập trung nguồn lực xây dựng mạng lưới phân phối sâu rộng tận các vùng sâu, vùng xa. Kênh phân phối chính là "vũ khí" tự hào nhất giúp Dược Hậu Giang cạnh tranh sòng phẳng với các tập đoàn dược phẩm quốc tế.
Nét độc đáo trong văn hóa DHG Pharma còn thể hiện qua cách chăm sóc khách hàng và đối xử với người lao động. Chuỗi hội nghị khách hàng trải dài từ Nam ra Bắc của công ty không hề có bài phát biểu giới thiệu sản phẩm khô khan, mà là không gian tri ân ấm áp nơi cán bộ, nhân viên DHG tự tay dàn dựng văn nghệ và chuẩn bị những chiếc bánh xèo đậm đà hương vị sông nước miền Tây để đãi khách.
Trong quản trị nội bộ, bà coi cán bộ nhân viên như người thân trong gia đình. Bà tạo cơ hội cho cấp dưới chủ động đề xuất ý tưởng, sẵn sàng chấp nhận cho họ thử nghiệm và thất bại mà không hề trách mắng, coi đó là bài học đắt giá để đội ngũ cùng trưởng thành.
Cuộc chuyển giao thế hệ nhịp nhàng và những giá trị để lại
Tháng 9/2017, sau gần 40 năm gắn bó và cống hiến hết mình cho Dược Hậu Giang, bà chính thức từ nhiệm vị trí Tổng Giám đốc để lui về làm cố vấn chuyên môn và thành viên HĐQT, trao lại quyền điều hành cho thế hệ trẻ kế cận.
Trong đơn xin từ nhiệm gửi tới công ty, bà bộc bạch: “Qua quá trình xây dựng, phát triển, đào tạo quy hoạch kế thừa cũng như chuẩn bị mô hình, cấu trúc mới của DHG Pharma trong giai đoạn tiếp theo; đến thời điểm này, tôi hoàn toàn có thể yên tâm giao lại công tác điều hành cho thế hệ kế thừa mà tôi đã dày công đào tạo trong suốt thời gian qua. Tôi cho rằng, đây là thời điểm tốt nhất để chuyển giao, để thế hệ kế thừa tiếp nối công cuộc xây dựng DHG Pharma mãi trường tồn dựa trên tầm nhìn, sứ mạng, các giá trị cốt lõi và bản sắc văn hóa Dược Hậu Giang.”
Sau khi thôi chức Tổng Giám đốc ở tuổi 66, bà Nga vẫn tiếp tục gắn bó với vai trò thành viên HĐQT và cố vấn chuyên môn để hỗ trợ Ban điều hành mới chuyển giao công việc nhịp nhàng. Và dù đã ở độ tuổi U70 vào thời điểm chuyển giao quản lý, bà Nga vẫn giữ được nguồn năng lượng sống tích cực, lối sống lành mạnh với thói quen đi bộ và bơi lội mỗi ngày.
Từ năm 2020, bà đảm nhiệm vị trí Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Dược phẩm Phương Nam, định hướng doanh nghiệp phát triển theo tiêu chí chất lượng, đổi mới và phát triển bền vững.
Khi được hỏi về gia tài lớn nhất mang theo sau gần 40 năm cống hiến cho Dược Hậu Giang, nữ doanh nhân mỉm cười đầy tự hào:“Gia tài lớn nhất tôi mang theo nếu có ngày tôi rời Dược Hậu Giang là sự tôn trọng của mọi người... Thành quả lớn nhất tôi để lại chính là đội ngũ kế thừa.”. “Nữ tướng” Phạm Thị Việt Nga không chỉ xây dựng nên một doanh nghiệp dược phẩm hàng đầu Việt Nam với nền tảng tài chính vững chắc, mà còn để lại những giá trị vô giá: tình yêu thương, sự tử tế và tinh thần cống hiến không ngừng nghỉ cho cộng đồng.