Chiều 20/11, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) với đa số đại biểu tán thành (chiếm tỷ lệ 92,18% tổng số đại biểu Quốc hội).

Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) gồm 6 Chương, 131 Điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2028 (trừ nội dung quy định tại khoản 1 Điều 131 của Luật này). Một trong những điểm đáng chú ý của luật này đó là cơ quan soạn thảo đã rà soát, bổ sung biện pháp "thực hiện công việc phục vụ cộng đồng" là biện pháp thay thế hình thức phạt tiền được áp dụng đối với cá nhân vi phạm hành chính bị áp dụng hình thức phạt tiền từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị được thực hiện biện pháp thay thế, bảo đảm phù hợp với Công ước mà Việt Nam là thành viên.

Các đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua dự án luật, nghị quyết chiều 20/11. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội
Các đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua dự án luật, nghị quyết chiều 20/11. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội

Thời gian lao động công ích không quá 4 giờ mỗi ngày, 5 ngày mỗi tuần và tổng cộng không quá 40 giờ. Ngay sau khi người vi phạm hoàn thành công việc, cơ quan tổ chức thi hành phải xác nhận việc chấp hành xong biện pháp này.

Nếu người vi phạm không thực hiện công việc được giao, người có thẩm quyền có thể quyết định chấm dứt áp dụng biện pháp thay thế, chuyển sang phạt tiền.

Luật không áp dụng biện pháp lao động công ích với phụ nữ mang thai hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi, người từ đủ 70 tuổi trở lên, người mắc bệnh hiểm nghèo, người khuyết tật nặng hoặc đặc biệt nặng.

Bên cạnh đó, luật quy định mức phạt tiền tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức trong sáu lĩnh vực gồm quản lý quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, cung cấp dịch vụ xếp hạng tín nhiệm, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, đo lường, chất lượng sản phẩm, hàng hóa, định danh và xác thực điện tử, bảo vệ môi trường, an toàn thực phẩm. 

Ở các lĩnh vực khác, mức phạt tối đa với cá nhân được xác định từ 30 triệu đến một tỷ đồng. Trong đó, mức phạt tối đa trong lĩnh vực giáo dục, lao động, trật tự an toàn giao thông đường bộ là 75 triệu đồng; quảng cáo, dược, thương mại là 100 triệu đồng; bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, sản xuất, buôn bán hàng cấm, hàng giả là 200 triệu đồng; xây dựng, đất đai, kinh doanh bất động sản là 500 triệu đồng. Mức phạt tối đa với tổ chức gấp đôi cá nhân.

Đồng thời, bỏ quy định về mức phạt tiền cao hơn, nhưng tối đa không quá 02 lần mức phạt chung được áp dụng đối với địa bàn thuộc các thành phố (Luật Thủ đô, Luật Phát triển đô thị đã có quy định giao Hội đồng nhân dân Thành phố quy định mức tiền phạt vi phạm hành chính trên địa bàn Thành phố cao hơn nhưng không quá 02 lần mức tiền phạt chung).

Giảm thời hiệu xử phạt trong một số lĩnh vực như bảo vệ môi trường; trật tự, an toàn giao thông đường bộ; giao thông đường thủy nội địa; hàng hải xuống 1 năm.

Luật cho phép thực hiện toàn bộ quá trình xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử, từ phát hiện, xác minh, giải trình đến ra quyết định xử phạt, thi hành và cưỡng chế thi hành quyết định.

Thông tin, hình ảnh, dữ liệu điện tử được thu thập hợp pháp trên môi trường điện tử được dùng làm căn cứ xác minh, xử lý vi phạm. Biên bản, quyết định xử phạt và các tài liệu điện tử có giá trị như văn bản.

Hệ thống xử lý vi phạm hành chính của các bộ, ngành, địa phương phải được kết nối, đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về xử lý vi phạm hành chính. Các cơ quan liên quan có trách nhiệm kết nối, chia sẻ thông tin với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành, trong đó có Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và ứng dụng định danh quốc gia (VNeID).

Quá trình xử lý phải bảo đảm tính toàn vẹn, xác thực, an toàn của dữ liệu và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Hoạt động cập nhật, truy cập, xử lý dữ liệu phải được lưu lại để phục vụ kiểm tra, giám sát. Chính phủ quyết định áp dụng xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử trong từng lĩnh vực khi đáp ứng đủ điều kiện về hạ tầng, công nghệ thông tin và cơ sở dữ liệu.