TP Hồ Chí Minh và câu chuyện thu hồi

Bất động sản - 21/12/2018

(KDPT) – Cùng thời điểm thu hồi 180 dự án chậm triển khai trên địa bàn thành phố, TP Hồ Chí Minh tiếp tục thu hồi… quyết định thu hồi khu đất vàng rộng 5.000m2 tại số 8 – 12 đường Lê Duẩn được ban hành khoảng một tuần trước đó.

Liên tiếp những quyết định thu hồi đất và dự án gần đây, cùng việc nhiều quan chức bị bắt và bị đề nghị kỷ luật hé lộ thực trạng về quản lý đất đai và “cho thấy chính quyền đô thị lớn nhất phương Nam đang rất lúng túng trong vấn đề giải quyết những sai phạm quản lý đất đai kéo dài hàng chục năm qua”, dẫn lời Báo điện tử Nông nghiệp Việt Nam.

Ngày 18/12/2018, UBND TP Hồ Chí Minh ra một quyết định để thu hồi quyết định số 5671/QĐ-UBND về việc thu hồi khu đất có diện tích 5000 m2 tại số 8 – 12 đường Lê Duẩn. Hai quyết định ban hành chỉ cách nhau một tuần, và đại diện UBND TP Hồ Chí Minh giải thích rằng khu đất này là vật chứng trong vụ án “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí” đang được điều tra nên chưa thể thu hồi để cơ quan công an kê biên tài sản.

Còn ngay trước đó, Sở Tài nguyên và Môi trường TP Hồ Chí Minh trình UBND thành phố danh sách 180 dự án cần thu hồi do chậm triển khai. Phó Chủ tịch UBND TP Trần Vĩnh Tuyến đã chấp thuận báo cáo, đề xuất này. Cụ thể, đối với 100 dự án đã được UBND thành phố phê duyệt kế hoạch sử dụng đất hàng năm cấp huyện từ năm 2015 – 2018 theo thẩm quyền với tổng diện tích đất là 812,9 héc-ta, nhưng đến nay không thực hiện đúng theo kế hoạch sử dụng đất hàng năm cấp huyện đã được phê duyệt, UBND thành phố giao Sở Tài nguyên và Môi trường trình cụ thể, đề xuất UBND thành phố giải quyết các vấn đề phát sinh sau quá trình công khai, xử lý. Đối với 80 dự án thuộc trường hợp thu hồi đất đã được HĐND thành phố thông qua với tổng diện tích đất 281,79 héc-ta, UBND thành phố giao Sở Tài nguyên và Môi trường rà soát chặt chẽ tính pháp lý các dự án, trình HĐND thành phố điều chỉnh, hủy bỏ các dự án theo thẩm quyền. Ngoài ra, UBND thành phố cũng giao UBND quận, huyện tiếp tục rà soát các dự án không thực hiện trong kế hoạch sử dụng đất hàng năm, khẩn trương thực hiện theo hướng dẫn của Sở Tài nguyên và Môi trường, thu hồi nếu không triển khai đúng kế hoạch. Trong danh sách 180 dự án này, đáng chú ý là dự án 93 Lê Thánh Tôn của Công ty TNHH MTV Quản lý Kinh doanh Nhà thành phố, bãi giữ xe ngầm Trống Đồng của Công ty TNHH Tập đoàn Đông Dương, dự án nhà ở Long Phước Garden của Công ty Cổ phần Tập đoàn Truyền thông Thanh Niên, khu biệt thự Sanctuary Cove của Công ty TNHH Liên doanh Belwynn-Hưng Phú, dự án Khu phức hợp Đầm Sen của Công ty CP Quốc tế C&T…

Ảnh: Khu đất vàng ở số 8 – 12 Lê Duẩn, Q.1, TP Hồ Chí Minh

Trong buổi họp báo chiều ngày 18/12/2018 của Sở Tài nguyên & Môi trường TP Hồ Chí Minh liên quan đến quyết định thu hồi 180 dự án kể trên, đại diện Sở cho biết, theo điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 và kế hoạch sử dụng đất kỳ cuối (2016 – 2020), TP Hồ Chí Minh hiện có hơn 4.800 dự án được đưa vào quy hoạch phải tổ chức thực hiện trong giai đoạn 2016 – 2020. Còn theo kế hoạch sử dụng đất hàng năm giai đoạn 2015 – 2018, trên địa bàn thành phố có 2.822 dự án, trong đó có 180 dự án chậm triển khai sẽ được đưa ra khỏi kế hoạch, gần 600 dự án đã thực hiện xong với quy mô 1.060 héc-ta, số còn lại đang thực hiện. Tuy nhiên, có những dự án được đưa vào kế hoạch 3 năm mà không triển khai gì, chỉ giữ chỗ thì đưa ra khỏi kế hoạch để khôi phục quyền lợi của người dân như cho tặng, góp vốn, chuyển nhượng. Nguyên nhân dự án chậm triển khai là do một số dự án đã được đưa vào kế hoạch nhưng chủ đầu tư điều chỉnh quy hoạch nhưng chưa được cơ quan nhà nước chấp thuận hoặc điều chỉnh kéo dài, công tác bồi thường giải phóng mặt bằng kéo dài, chủ đầu tư không đủ nguồn vốn triển khai.

Hai câu chuyện thu hồi kể trên chỉ là một phần trong những vấn đề về quản lý đất đai mà TP Hồ Chí Minh đang gặp phải, bên cạnh những “hạt sạn” từ khu đô thị mới Thủ Thiêm, khu công nghệ cao quận 9, khu dân cư Phước Kiểng – Nhà Bè và nhiều khu đất vàng ở khu vực trung tâm. Về nguyên nhân, có thể trích dẫn lời ông Nguyễn Thiện Nhân – Bí thư Thành ủy TP Hồ Chí Minh, xuất phát từ sáu yếu tố: Thứ nhất, giao đất dự án không qua đấu thầu. Thứ hai, chỉ định giao đất với giá rẻ. Thứ ba, giao dự án xác định tổng mức đầu tư không chính xác. Thứ tư, cổ phần hóa với giá bán không phù hợp. Thứ năm, vật tư cho công trình không đúng chất lượng đăng ký. Thứ sáu, đề án chưa duyệt đã giao đất sai quy định.

Nhận định thêm về vấn đề này, báo điện tử Nông nghiệp Việt nam cho rằng: “Với đặc thù một đô thị loại đặc biệt, đất đai ở TP Hồ Chí Minh rất đa dạng, bao gồm đất của quân đội, đất của doanh nghiệp Nhà nước, đất của cơ quan trung ương đóng trên địa bàn, đất của tổ chức đoàn thể chính trị – xã hội… Cho nên, mỗi loại đất đai đều mang yếu tố riêng khi lập dự án mới, cần phải có sự suy xét cẩn trọng. Chỉ cần hơi chủ quan hoặc ít trong sáng, một quyết định giao đất thiếu cân nhắc sẽ dẫn đến nhiều hậu quả khôn lường”. Để giải quyết, cũng theo tờ báo này, trước hết phải nhanh chóng rà soát những quy định chưa rõ ràng, chưa chặt chẽ trong các văn bản pháp luật mà quan chức có thể lợi dụng để phê duyệt dự án theo chiều hướng có lợi cho doanh nghiệp quen biết. Tiếp theo, phải công khai những dự án đất đai đang có kế hoạch chuyển đổi công năng, để những đơn vị liên quan có thể kiểm tra và giám sát.

HT

(Hợp tác phát triển nội dung cùng Rubix International)