Với Nguyễn Thị Thu Huyền, cốm không chỉ là thức quà của mùa thu Hà Nội, mà còn là ký ức, tình cảm và nét đẹp văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Từng gắn bó với nghề báo, chị chuyển hướng để dành thời gian chăm sóc người con sinh non cần mẹ ở bên. Từ mối gắn bó của gia đình với nghề cốm làng Vòng và tình yêu dành cho thức quà truyền thống, năm 2019, chị bắt đầu theo đuổi nghề cốm một cách nghiêm túc. Năm 2022, chị thành lập doanh nghiệp, từng bước xây dựng thương hiệu Cốm Mộc Huyền.

Con đường ấy không chỉ có tình yêu và niềm tự hào, mà còn nhiều khó khăn. Những ngày đầu kinh doanh, chị tự mang sản phẩm đến hội chợ, mời khách thưởng thức, lắng nghe góp ý. Có những lần doanh thu không đủ bù chi phí, có những mẻ hàng gặp khó khăn trong tiêu thụ và bảo quản.

Những trải nghiệm ấy khiến chị nhận ra rằng, để nghề cốm phát triển bền vững, chỉ gìn giữ cách làm truyền thống là chưa đủ. Sản phẩm cần đáp ứng nhu cầu của cuộc sống hiện đại, có chất lượng ổn định và tìm được những con đường tiếp cận khách hàng phù hợp.

Điều khiến chị trăn trở hơn cả là làm sao để cốm không chỉ được nhớ đến trong mùa thu, không chỉ xuất hiện như một món quà quen thuộc, mà còn có thể tiếp tục hiện diện trong đời sống của các thế hệ mới.

Từ câu hỏi ấy, chị kiên trì nghiên cứu và phát triển nhiều sản phẩm từ cốm, từ bánh cốm, xôi cốm đến trà sữa cốm, sữa chua cốm và kem cốm. Mỗi sản phẩm là một lần thử nghiệm nhằm mở rộng cách thưởng thức, nhưng vẫn giữ sự gắn kết với hương vị truyền thống.

Đặc biệt, với kem cốm di sản, chị dành nhiều tháng thử nghiệm, đưa hương vị cốm vào những que kem mang hình dáng các biểu tượng Hà Nội như Tháp Rùa, Nhà hát Lớn. Chị mong muốn mỗi que kem không chỉ đem đến trải nghiệm vị giác, mà còn gợi mở câu chuyện về văn hóa và những dấu ấn của Thủ đô. Với chị Thu Huyền, sáng tạo không phải là làm mới truyền thống bằng mọi giá, mà là tìm cách để những giá trị cũ tiếp tục được yêu mến trong một hình thức gần gũi hơn với cuộc sống hôm nay.

Trong quá trình phát triển Cốm Mộc Huyền, chị Thu Huyền từng bước đưa sản phẩm tham gia các không gian giới thiệu văn hóa, ẩm thực và thương mại. Thương hiệu có mặt tại các chương trình, sự kiện như Festival Thu Hà Nội, Lễ hội Ẩm thực Hà Nội, chương trình Làng nghề – Phố nghề, các hoạt động kỷ niệm A80, Hội chợ Mùa Thu, Hội chợ Mùa Xuân và chương trình kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam – Hoa Kỳ.

Mỗi sự kiện là một cơ hội để sản phẩm cốm tiếp cận thêm những nhóm khách hàng, đồng thời giúp chị hiểu hơn về nhu cầu thưởng thức và khả năng giới thiệu thức quà truyền thống trong những không gian khác nhau.

Tháng 6/2025, bánh cốm và bánh mô chi cốm Mộc Huyền được Phu nhân Tổng Bí thư lựa chọn trong dịp đón tiếp Tổng Giám đốc UNESCO sang thăm Việt Nam. Đây là dấu mốc đáng nhớ đối với chị trên hành trình đưa sản phẩm truyền thống đến với những sự kiện giao lưu quốc tế.

Tại Hội chợ Mùa Xuân 2026 ở Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), Đông Anh, chị Thu Huyền có dịp đón Thủ tướng Phạm Minh Chính ghé thăm gian hàng Cốm Mộc Huyền. Thủ tướng đã xem hoạt động gói bánh chưng cốm ngày Tết và thưởng thức xôi cốm – những sản phẩm mang hương vị truyền thống của Hà Nội. Với chị, đây là kỷ niệm đáng trân trọng, tiếp thêm động lực để tiếp tục gìn giữ, sáng tạo và lan tỏa giá trị của thức quà truyền thống.

Bên cạnh việc giới thiệu sản phẩm trong nước, chị còn gửi những gói cốm cấp đông đến người Việt ở nhiều quốc gia và gửi cốm ra Trường Sa như món quà từ đất liền. Qua những chuyến đi ấy, chị cảm nhận rõ sức mạnh kết nối của một thức quà quê hương: dù ở đâu, hương vị thân thuộc vẫn có thể gợi nhắc ký ức và tình cảm dành cho Hà Nội.

Nhưng càng đưa cốm đến nhiều nơi, chị càng nghĩ đến một hướng đi khác. Nếu sản phẩm có thể đi xa để mang hương vị Hà Nội đến với mọi người, tại sao không tạo ra một hành trình để chính những người yêu cốm tìm về Hà Nội, gặp gỡ người làm nghề và khám phá câu chuyện phía sau sản phẩm?

Hành Trình Chạm Di Sản – Mộc Huyền Heritage Experience khởi nguồn từ mong muốn đưa khách hàng đến gần hơn với những giá trị văn hóa làm nên hạt cốm.

Chị Thu Huyền không muốn du khách chỉ dừng lại ở việc mua một sản phẩm, nghe giới thiệu rồi ra về. Chị mong họ được trực tiếp quan sát công cụ làm cốm, lắng nghe câu chuyện của người làm nghề, thưởng thức ẩm thực truyền thống và tự tay tạo nên một món quà mang về.

Từ một hạt cốm, hành trình mở ra câu chuyện về con người, nghề thủ công, văn hóa ẩm thực và ký ức Hà Nội. Du khách không chỉ biết cốm được làm ra như thế nào, mà còn có cơ hội cảm nhận công sức, sự tỉ mỉ và tình yêu nghề phía sau mỗi sản phẩm.

Đó cũng là lý do chị kết nối sản phẩm với những biểu tượng của Thủ đô, từ kem cốm di sản đến các sản phẩm mang dấu ấn văn hóa Hà Nội. Theo cách ấy, một thức quà truyền thống có thể trở thành điểm khởi đầu cho những cuộc trò chuyện về di sản, con người và bản sắc Việt Nam.

Ngày 7/10/2026, Hành Trình Chạm Di Sản được tổ chức với sự tham gia của đại diện các cơ quan văn hóa, du lịch, doanh nghiệp lữ hành và truyền thông, đánh dấu bước chuyển từ ý tưởng sang trải nghiệm thực tế.

Với chị Thu Huyền, đây không phải là rời bỏ nghề cốm để bước sang một lĩnh vực hoàn toàn khác. Đó là sự tiếp nối của cùng một hành trình: từ đưa sản phẩm đến với khách hàng, đến tạo cơ hội để khách hàng trực tiếp khám phá giá trị văn hóa phía sau sản phẩm. Chị hiểu rằng để một mô hình trải nghiệm văn hóa phát triển bền vững, cần tiếp tục hoàn thiện nội dung, nâng cao chất lượng tổ chức và lắng nghe phản hồi của người tham gia. Nhưng chị tin rằng khi di sản được cảm nhận bằng những trải nghiệm chân thực, con người sẽ có thêm cơ hội hiểu, yêu mến và trân trọng những giá trị truyền thống.

Từ người làm báo đến người sáng lập Cốm Mộc Huyền, rồi khởi nguồn Hành Trình Chạm Di Sản – Mộc Huyền Heritage Experience, hành trình của Nguyễn Thị Thu Huyền được nối liền bởi một mong muốn: tìm hướng đi để cốm Hà Nội tiếp tục được yêu mến và nghề truyền thống có thêm cơ hội phát triển. Chị không cho rằng gìn giữ di sản chỉ là lưu giữ những gì thuộc về quá khứ. Theo chị, di sản cần được tiếp nối bằng những cách làm phù hợp với cuộc sống hôm nay, để người trẻ có cơ hội tìm hiểu, người Việt xa quê tìm thấy hương vị thân thuộc và bạn bè quốc tế có thêm cơ hội khám phá văn hóa Việt Nam.

Con đường phía trước vẫn còn nhiều thử thách. Nhưng với chị, mỗi sản phẩm được hoàn thiện, mỗi câu chuyện nghề được kể lại và mỗi du khách có thêm sự thấu hiểu về cốm đều là những bước nhỏ góp phần nối dài giá trị truyền thống. Bởi đôi khi, để một di sản đi xa, trước hết cần tìm được cách để mọi người đến gần hơn với nó. “Sản phẩm đi xa để kết nối con người, còn trải nghiệm đưa con người trở về với cội nguồn văn hóa.”