Chưa đến 3% gian hàng tạo hơn một phần ba doanh thu thương mại điện tử

Thương mại điện tử tăng trưởng gấp ba lần bán lẻ truyền thống

Thị trường thương mại điện tử tiếp tục là điểm sáng của ngành bán lẻ trong 6 tháng đầu năm khi doanh số trên Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đều tăng mạnh. Theo nền tảng dữ liệu Metric, tổng giá trị giao dịch (GMV) của bốn sàn đạt 291.600 tỷ đồng, tăng hơn 41% so với cùng kỳ năm trước. Tổng lượng hàng hóa bán ra đạt hơn 2,18 tỷ sản phẩm, tăng 12%.

Với kết quả này, trung bình mỗi ngày người Việt chi hơn 1.600 tỷ đồng để mua hơn 12 triệu sản phẩm trên các sàn thương mại điện tử. Các nhóm hàng dẫn đầu doanh số tiếp tục là làm đẹp, thời trang nữ, nhà cửa - đời sống, bách hóa - thực phẩm và điện gia dụng.

So với mức tăng 12,5% của tổng mức bán lẻ hàng hóa cả nước trong nửa đầu năm, thương mại điện tử đang duy trì tốc độ tăng trưởng nhanh gấp khoảng ba lần và hiện chiếm gần 10% quy mô toàn ngành bán lẻ.

Động lực chính đến từ sự phát triển mạnh của hình thức bán hàng qua livestream và video ngắn. Theo khảo sát của Q&Me, livestream hiện chiếm khoảng 67% tổng chi tiêu trực tuyến của nhóm người dùng mua sắm tích cực.

Bên cạnh đó, các chương trình khuyến mại, voucher có thời hạn và dịch vụ giao hàng ngày càng nhanh tiếp tục kích thích nhu cầu mua sắm. Có tới 82% người tiêu dùng được khảo sát cho biết các chương trình giảm giá là yếu tố ảnh hưởng lớn đến quyết định mua hàng.

Dù vậy, thị trường cũng đối mặt với những thách thức mới. Việc Shopee và TikTok Shop điều chỉnh chính sách phí khiến nhiều nhà bán chịu áp lực chi phí lớn hơn, thậm chí phải tăng giá sản phẩm. Trước những phản ánh này, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu các nền tảng cung cấp thông tin để đánh giá tác động.

Theo dự báo của Metric, đà tăng trưởng sẽ tiếp tục trong quý III khi quy mô thị trường dự kiến đạt khoảng 146.300 tỷ đồng doanh số, tăng 2,31% so với quý II.

Gian hàng chính hãng ngày càng chiếm ưu thế

Cùng với sự mở rộng của thị trường, xu hướng tiêu dùng cũng đang có sự thay đổi rõ nét khi người mua ưu tiên lựa chọn các gian hàng chính hãng (Mall) thay vì những cửa hàng nhỏ lẻ.

Theo Metric, các gian hàng chính hãng hiện chỉ chiếm chưa đến 3% tổng số khoảng 613.900 gian hàng trên bốn sàn thương mại điện tử, nhưng lại tạo ra hơn một phần ba tổng doanh thu toàn thị trường. Điều này cho thấy người tiêu dùng ngày càng đặt yếu tố uy tín, chất lượng và nguồn gốc sản phẩm lên hàng đầu, đặc biệt trong bối cảnh hàng giả, hàng nhái và hàng xách tay không rõ nguồn gốc vẫn diễn biến phức tạp.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cũng khuyến cáo người tiêu dùng nên ưu tiên mua các sản phẩm nhập khẩu chính ngạch, có đầy đủ giấy tờ kiểm định chất lượng, cảnh báo an toàn và thông tin minh bạch; đồng thời hạn chế lựa chọn các sản phẩm không rõ nguồn gốc hoặc thiếu chứng nhận quốc tế.

Để trở thành gian hàng Mall, doanh nghiệp phải đáp ứng hàng loạt tiêu chí nghiêm ngặt như cung cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, chứng nhận thương hiệu, công bố sản phẩm, chứng từ nhập khẩu, hóa đơn cùng nhiều hồ sơ khác. Đồng thời, nhà bán phải chuẩn hóa hình ảnh, nội dung sản phẩm và đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng dịch vụ trước khi được vận hành.

Đổi lại, các gian hàng chính hãng được hưởng nhiều chính sách hỗ trợ như gắn nhãn Mall để tăng độ tin cậy, tham gia các chương trình khuyến mại lớn, được ưu tiên tiếp cận các công cụ quản lý bán hàng và quảng bá sản phẩm. Nhiều sàn thương mại điện tử cũng triển khai các chính sách bảo vệ người mua như hoàn tiền nếu phát hiện hàng giả, đổi trả trong 30 ngày, hoàn hàng khi thay đổi nhu cầu và miễn phí vận chuyển đối với nhiều nhóm sản phẩm.

Thực tế thị trường cho thấy trước những lo ngại về hàng giả, ngày càng nhiều người tiêu dùng chuyển sang mua sắm tại các gian hàng chính hãng. Nắm bắt xu hướng này, nhiều doanh nghiệp cũng đẩy mạnh mở gian hàng Mall để gia tăng độ tin cậy, mở rộng khả năng tiếp cận khách hàng trên phạm vi cả nước và nâng cao năng lực cạnh tranh trong giai đoạn thương mại điện tử bước sang chu kỳ phát triển mới, nơi chất lượng sản phẩm và trải nghiệm mua sắm ngày càng trở thành yếu tố quyết định.