Phở Việt – Di sản sống trong lòng thời đại

Được tổ chức thường niên từ năm 2024, Festival Phở dần trở thành điểm hẹn của các nghệ nhân, đầu bếp, làng nghề và thương hiệu ẩm thực tiêu biểu trên cả nước. Việc lựa chọn Ninh Bình là nơi đăng cai Festival Phở 2026 không chỉ mở rộng không gian quảng bá phở Việt, mà còn tạo nên sự kết nối hài hòa giữa ẩm thực, di sản văn hóa và cảnh quan thiên nhiên đặc sắc của vùng đất cố đô. Dù lễ khai mạc chính thức diễn ra vào chiều 20/3, nhiều hoạt động trải nghiệm đã bắt đầu từ ngày 19/3, mang đến không khí sôi động cho sự kiện.

Festival năm nay có sự đồng hành chính của Công ty CP Hàng tiêu dùng Masan (Masan Consumer), cùng các đơn vị như Phở Story, Chin-Su, Nam Ngư, nhãn hàng nước tinh khiết Bluezone và sự tham gia của nhiều địa phương, làng nghề, nghệ nhân tiêu biểu. Chủ đề “Phở Việt – Di sản sống trong lòng thời đại” được lựa chọn như một lời khẳng định về sức sống bền bỉ của món ăn đã vượt ra ngoài khuôn khổ ẩm thực để trở thành một phần ký ức, bản sắc và niềm tự hào Việt.

Không chỉ dừng lại ở một lễ hội ẩm thực, Festival Phở 2026 còn hướng tới mục tiêu dài hạn là góp phần xây dựng hồ sơ quốc gia về Phở Việt, tiến tới đề nghị UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Đây cũng được xem là một bước đi ý nghĩa trong việc thúc đẩy công nghiệp văn hóa ở lĩnh vực ẩm thực, đồng thời từng bước nâng cao vị thế văn hóa Việt Nam trên trường quốc tế.

Trong khuôn khổ sự kiện, nhiều hoạt động văn hóa và trải nghiệm ẩm thực sẽ được tổ chức, tạo nên hành trình phong phú cho du khách. Trước thềm Festival là chương trình “Về với đình làng Vân Cù – Mở trang di sản”, hoạt động do Masan Consumer và các nhãn hàng đồng hành tổ chức nhiều năm nay nhằm tri ân cội nguồn nghề phở. Tại đây, du khách có cơ hội tham quan làng nghề, gặp gỡ nghệ nhân, tìm hiểu quy trình làm bánh phở và nấu phở theo phương thức truyền thống, đồng thời tham gia nghi lễ dâng hương tri ân Tổ nghề tại Đền Vân Cù.

Lễ khai mạc Festival Phở 2026 sẽ diễn ra vào chiều 20/3 tại sân khấu chính của sự kiện với sự tham dự của lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, lãnh đạo tỉnh Ninh Bình, đại diện các cơ quan quản lý văn hóa, du lịch cùng đông đảo nghệ nhân, đầu bếp tiêu biểu. Chương trình nghệ thuật trong lễ khai mạc sẽ tái hiện hành trình phát triển của phở Việt, từ những gánh hàng rong mộc mạc đến món ăn được yêu thích tại nhiều quốc gia trên thế giới.

Sau lễ khai mạc, các không gian của Festival sẽ mở cửa phục vụ du khách với nhiều hoạt động quảng diễn hấp dẫn. Tại không gian “Cội nguồn Phở”, các nghệ nhân sẽ trực tiếp chế biến phở bò Nam Định và phở gà Hà Nội theo phương thức truyền thống, mang đến cơ hội cảm nhận hương vị phở chuẩn mực.

Bên cạnh đó là hoạt động “Dải Phở cuốn Ba miền”, giới thiệu những biến tấu sáng tạo từ phở truyền thống; chương trình nghệ thuật “Phở Connect” kết hợp biểu diễn nghệ thuật dân gian và giao lưu văn hóa; cùng tọa đàm “We Love Phở – Nhịp cầu di sản và sứ mệnh kết nối toàn cầu” với sự tham gia của các chuyên gia văn hóa, hiệp hội ẩm thực và cộng đồng người Việt ở nước ngoài.

Một điểm nhấn đáng chú ý của Festival là hệ thống các không gian trưng bày, trải nghiệm được thiết kế công phu. Không gian “Cội nguồn Phở” lấy cảm hứng từ Chợ Bể của Nam Định xưa, tái hiện những sạp hàng mộc mạc, nhịp sống bình dị và hình ảnh những đôi quang gánh phở len lỏi giữa chợ quê. Từ đó, câu chuyện về sự ra đời của món phở được kể lại như một phần của đời sống thường nhật người Việt.

Trong khi đó, không gian “Chuyện kể từ hạt gạo – Hành trình di sản ẩm thực Việt Nam” được thiết kế như một cuốn menu mở rộng, nơi mỗi “trang” là một lát cắt về món ăn Việt. Xuyên suốt không gian là hình ảnh hạt gạo – biểu tượng của nền văn minh lúa nước, từ đó làm nổi bật hành trình hình thành của nhiều món ăn quen thuộc, trong đó phở được đặt ở vị trí trung tâm như một đại diện tiêu biểu của tinh hoa ẩm thực Việt.

Không gian “Hộp ký ức – Khung hình di sản” lại gợi nhắc những chiếc tivi vỏ gỗ quen thuộc của các gia đình Việt Nam xưa, tái hiện hình ảnh tiệm phở cũ với bếp lửa, nồi nước dùng và quầy hàng giản dị. Còn không gian “Phở Ba miền” mở ra ba sắc thái văn hóa ẩm thực Bắc – Trung – Nam với những ngôn ngữ thiết kế riêng, vừa gần gũi vừa giàu cảm xúc.

Với quy mô, nội dung và chiều sâu văn hóa, Festival Phở 2026 được kỳ vọng sẽ trở thành sự kiện văn hóa – du lịch – ẩm thực tiêu biểu cấp quốc gia. Thông qua sự kiện, công chúng và du khách không chỉ có dịp thưởng thức những hương vị đặc sắc của phở Việt, mà còn thêm hiểu, thêm yêu và cùng lan tỏa những giá trị bền vững của một di sản sống trong lòng thời đại./.