Diễn đàn tài chính 2026: Khơi thông dòng vốn cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

Diễn đàn được tổ chức dưới sự chỉ đạo của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số giai đoạn 2026-2030, hướng tới trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.

Tham dự diễn đàn có ông Hoàng Quang Phòng - Phó Chủ tịch VCCI; ông Nguyễn Phi Lân - Vụ trưởng Vụ Dự báo Thống kê, Ổn định Tiền tệ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; ông Trịnh Sơn Hồng - Quyền Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán TP HCM; PGS.TS Nguyễn Hữu Huân - Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP HCM; TS Đỗ Thiên Anh Tuấn - Giảng viên cao cấp Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright; ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM cùng đại diện các sở, ngành, hiệp hội, tổ chức tài chính, quỹ đầu tư và doanh nghiệp khu vực phía Nam.

Phát biểu khai mạc, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng cho rằng giai đoạn 2026-2030 là thời điểm Việt Nam phải tăng tốc mạnh mẽ để vượt qua bẫy thu nhập trung bình, chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên kinh tế số, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn. Theo ông, khu vực kinh tế tư nhân đang giữ vai trò ngày càng quan trọng khi không chỉ đóng góp lớn vào GDP mà còn tiên phong đổi mới sáng tạo, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ông Hoàng Quang Phòng dẫn các nghiên cứu của World Bank và Asian Development Bank cho biết, để đầu tư cho hạ tầng thích ứng biến đổi khí hậu và phát triển bền vững, Việt Nam cần khoảng 15-17 tỷ USD mỗi năm, trong khi ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng được khoảng 30-35% nhu cầu vốn. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải huy động mạnh mẽ nguồn lực từ khu vực tư nhân.

Tại diễn đàn, TS Đỗ Thiên Anh Tuấn cảnh báo áp lực vốn rất lớn đối với mục tiêu tăng trưởng hai con số. Theo ông, nền kinh tế Việt Nam kết thúc năm 2025 với mức tăng trưởng 8,02%, dựa trên quy mô vốn đầu tư xã hội tương đương 32,3% GDP. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng 10% trong 5 năm tới, nếu tính thêm lạm phát dự kiến khoảng 4,5% mỗi năm, tăng trưởng theo giá hiện hành phải đạt gần 15%.

TS Đỗ Thiên Anh Tuấn cho biết lạm phát 4 tháng đầu năm 2026 đã tăng 5,46% so với cùng kỳ, trong khi áp lực chi phí từ giá năng lượng và căng thẳng địa chính trị tiếp tục gia tăng. Theo tính toán của ông, nền kinh tế sẽ cần tới khoảng 40 triệu tỷ đồng vốn đầu tư để duy trì mục tiêu tăng trưởng.

Đáng chú ý, hiệu quả sử dụng vốn của Việt Nam đang ở mức thấp khi hệ số ICOR dao động từ 5 đến 6. Điều này đồng nghĩa nền kinh tế phải bỏ ra nhiều vốn hơn để tạo thêm một đơn vị tăng trưởng so với trước đây. Theo TS Đỗ Thiên Anh Tuấn, thách thức lớn hiện nay là vừa nâng tỷ trọng vốn đầu tư xã hội lên tối thiểu 40% GDP, vừa cải thiện hiệu quả sử dụng nguồn vốn.

Ông cho rằng trong bối cảnh vốn FDI khó tăng mạnh do cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt, khu vực kinh tế tư nhân phải trở thành động lực quan trọng nhất. “Mục tiêu đặt ra là khu vực này phải đóng góp 60% tổng vốn đầu tư xã hội, tương xứng với tỷ trọng 60% trong cơ cấu GDP”, TS Đỗ Thiên Anh Tuấn nhấn mạnh.

Liên quan đến bài toán dòng vốn, ông Nguyễn Phi Lân cho biết nền kinh tế thế giới tiếp tục đối mặt với nhiều bất định, đặc biệt là xung đột địa chính trị và áp lực lạm phát toàn cầu. Trong bối cảnh đó, việc khơi thông dòng vốn phải được thực hiện hài hòa giữa yêu cầu hỗ trợ tăng trưởng và đảm bảo an toàn hệ thống tài chính.

Đại diện Ngân hàng Nhà nước khuyến nghị doanh nghiệp cần nâng cao năng lực quản trị tài chính, minh bạch thông tin, cơ cấu lại dòng tiền và đa dạng hóa nguồn vốn thông qua thị trường chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, quỹ đầu tư và các hình thức huy động vốn trung, dài hạn khác.

Ông Nguyễn Phi Lân cũng cho biết ngành ngân hàng sẽ tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, phối hợp đồng bộ với chính sách tài khóa để kiểm soát lạm phát, ổn định thị trường tiền tệ và hỗ trợ tăng trưởng hợp lý. Đồng thời, hệ thống tổ chức tín dụng sẽ tiếp tục ưu tiên vốn cho lĩnh vực sản xuất kinh doanh và kiểm soát chặt tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Ở góc độ phát triển dài hạn, PGS.TS Nguyễn Hữu Huân đánh giá Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc đa dạng hóa kênh dẫn vốn và giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng. Theo ông, mô hình “một trung tâm, hai điểm đến” tại TP HCM và Đà Nẵng được kỳ vọng trở thành cửa ngõ thu hút dòng vốn quốc tế, phát triển hệ sinh thái tài chính đa tầng cho nền kinh tế.

Ông Nguyễn Hữu Huân cho biết TP HCM hiện đã tăng 11 bậc trên bảng xếp hạng các trung tâm tài chính toàn cầu, vượt Bangkok và Jakarta để đứng thứ ba Đông Nam Á, chỉ sau Kuala Lumpur và Singapore. Một trong những mục tiêu lớn của trung tâm là thu hút khoảng 30% lượng giao dịch tài chính hàng hải đang thực hiện tại Singapore và Hồng Kông, tương đương khoảng 300 tỷ USD mỗi năm.

Tại diễn đàn, nhiều ý kiến cũng cho rằng để khơi thông dòng vốn cho mục tiêu tăng trưởng hai con số, cần phát triển đồng bộ thị trường vốn, thị trường trái phiếu doanh nghiệp, thúc đẩy mô hình PPP, đồng thời đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và nâng cao tính minh bạch của doanh nghiệp.

Bà Nguyễn Thị Minh Vân - Phó Giám đốc Sở Tài chính TP HCM cho biết thành phố đặt mục tiêu huy động vốn đầu tư toàn xã hội đạt khoảng 1,18 triệu tỷ đồng trong năm 2026. Thành phố cũng đang triển khai nhiều cơ chế hỗ trợ lãi suất, phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm và thúc đẩy các dự án hạ tầng trọng điểm nhằm tạo động lực tăng trưởng mới cho khu vực kinh tế tư nhân.

Theo ban tổ chức, DIỄN ĐÀN TÀI CHÍNH 2026 không chỉ là nơi trao đổi giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn vốn cho doanh nghiệp mà còn là diễn đàn kết nối các nguồn lực tài chính, thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý, tổ chức tín dụng, nhà đầu tư và cộng đồng doanh nghiệp trong giai đoạn tăng tốc phát triển mới của nền kinh tế.