Nhu cầu tiêu dùng Tết 2026 chuyển dịch theo hướng thiết thực và tiện lợi

Hội thảo do Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam Chất lượng cao phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ Doanh nghiệp (BSA) tổ chức.

Chia sẻ tại hội thảo, bà Nguyễn Phương Nga, Giám đốc Khối Kinh doanh Numerator Việt Nam thuộc Kantar Việt Nam, cho biết trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, người tiêu dùng bước vào mùa mua sắm Tết với tâm lý thận trọng và tính toán kỹ lưỡng hơn.

Theo bà Nguyễn Phương Nga, người tiêu dùng hiện nay không còn chi tiêu theo cảm tính mà có xu hướng so sánh giá, theo dõi khuyến mãi và cân nhắc giá trị thực của sản phẩm, đặc biệt khi mua sắm trực tuyến ngày càng phổ biến. Thói quen săn ưu đãi và quan sát biến động giá trong giỏ hàng đã trở thành hành vi quen thuộc, buộc doanh nghiệp bán lẻ phải tối ưu cả về giá lẫn trải nghiệm mua sắm.

Dù vậy, Tết vẫn giữ vai trò đặc biệt trong đời sống người Việt. Dữ liệu thị trường cho thấy đây luôn là giai đoạn tiêu dùng cao điểm trong năm, đóng góp khoảng 20 phần trăm doanh thu của ngành hàng tiêu dùng nhanh, thậm chí cao hơn đối với các ngành bánh kẹo và đồ uống. Điều này khẳng định Tết vẫn là đỉnh mua sắm quan trọng, dù xu hướng thắt chặt chi tiêu đang hiện hữu.

Điểm khác biệt nằm ở cách người tiêu dùng lựa chọn. Thay vì chú trọng hình thức, họ quay về các giá trị cốt lõi của Tết như đoàn viên, sum họp và chia sẻ. Khoảng 27 phần trăm người được khảo sát cho rằng Tết là dịp gặp gỡ gia đình và bạn bè, trong khi các hoạt động mang tính nghi lễ được giản lược. Truyền thống vẫn được duy trì, song được thể hiện theo hướng đơn giản và linh hoạt hơn.

Xu hướng tiêu dùng thiết thực cũng ngày càng rõ nét. Người tiêu dùng ưu tiên mua sắm cho bản thân và gia đình gần gũi, thay vì chuẩn bị nhiều phần quà cho các mối quan hệ xa. Những nhóm sản phẩm được lựa chọn nhiều trong dịp Tết tập trung vào nhu cầu thực tế như chăm sóc sức khỏe, làm đẹp và thực phẩm tiện lợi. Các sản phẩm tốt cho sức khỏe, đồ uống dinh dưỡng và mỹ phẩm tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng tích cực.

Cùng với đó, yếu tố tiện lợi trở thành tiêu chí quan trọng trong quyết định mua sắm. Các sản phẩm chế biến sẵn, thực phẩm đông lạnh, ready to eat hay mặt hàng gia dụng đa năng ngày càng được ưa chuộng. Về kênh phân phối, mua sắm trực tuyến và hệ thống siêu thị mini tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng mạnh nhờ sự thuận tiện, nhanh chóng và tiết kiệm thời gian.

Ở góc độ doanh nghiệp bán lẻ, ông Trần Minh Văn, Giám đốc bán hàng kênh siêu thị Công ty FrieslandCampina Vietnam, cho biết mùa Tết vẫn được xem là thời điểm vàng khi theo thống kê thị trường, có tới 30 đến 40 phần trăm doanh thu quý đến từ giai đoạn mua sắm trước Tết. Mức chi tiêu trong dịp này có thể tăng gấp rưỡi đến gấp đôi so với các tháng thông thường.

Ông Trần Minh Văn cũng chỉ ra sự dịch chuyển mạnh mẽ của các kênh mua sắm, trong đó kênh bán lẻ hiện đại chiếm khoảng 48 phần trăm, kênh truyền thống chiếm 35 phần trăm và thương mại điện tử đã vươn lên mức 17 phần trăm. Tuy nhiên, theo ông, giảm giá sâu không còn là chìa khóa duy nhất để tạo lợi thế cạnh tranh.

Khuyến mãi có thể giúp tăng doanh số trong ngắn hạn, nhưng nếu lạm dụng sẽ làm bào mòn lợi nhuận và chưa chắc tạo được động lực mua sắm bền vững. Điều người tiêu dùng tìm kiếm hiện nay là cảm giác mua được sản phẩm xứng đáng với giá trị, thay vì chỉ quan tâm đến tỷ lệ giảm giá. Các chương trình tặng kèm có giá trị cảm nhận, thông tin minh bạch về chất lượng sản phẩm và trải nghiệm mua sắm tích cực đang trở thành yếu tố quan trọng trong quyết định chi tiêu.

Từ các phân tích tại hội thảo, bức tranh tiêu dùng Tết 2026 được nhận diện rõ nét với ba trụ cột chính là truyền thống, thiết thực và tiện lợi. Việc nắm bắt đúng xu hướng này được xem là yếu tố then chốt giúp doanh nghiệp xây dựng chiến lược bán hàng hiệu quả, đồng thời chủ động chuẩn bị cho mùa kinh doanh Tết và năm tài chính mới./.