Những tiềm năng to lớn cần được khai thác

Hydro xanh là hydro được sản xuất bằng cách tách nước bằng điện phân, sử dụng điện được tạo ra bằng năng lượng tái tạo. Quá trình này chỉ tạo ra hydro và oxy. Chúng ta có thể sử dụng hydro và thải oxy vào khí quyển mà không có tác động tiêu cực nào. Đây là một trong những cách sạch nhất tạo ra hydro, sau đó có thể được sử dụng làm nhiên liệu.

Nhờ những tiến bộ trong khoa học công nghệ, hydrogen xanh và các dẫn suất có thể được ứng dụng rộng rãi trong các ngành công nghiệp khó giảm phát thải như: dầu khí, hóa chất, ngành vận tải hàng không, tàu biển hay công nghiệp sản xuất thép và ngành năng lượng.

Nhiên liệu hydro xanh được xem là một trong những giải pháp quan trọng trong quá trình chuyển dịch năng lượng. Ảnh minh họa

Hiện nay công nghệ năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời đã phát triển mạnh mẽ trong những năm qua, điều đó mở ra những cơ hội to lớn để thúc đẩy ngành công nghiệp hydrogen xanh phát triển. Hiện nay rất nhiều quốc gia trên thế giới đã có chiến lược phát triển nghành hydrogen xanh, đưa ra những mục tiêu cụ thể trong trung, dài hạn và tham vọng nhằm phát triển thị trường tiêu thụ trong nước, đặc biệt một số quốc gia như như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đức, và các nước EU còn có kế hoạch nhập khẩu hydrogen từ các nước láng giềng và trong khu vực.

Việt Nam là quốc gia có tiềm năng dồi dào về điện mặt trời và điện gió trên bờ hay điện gió ngoài khơi, nên được đánh giá có tiềm năng rất lớn để sản xuất hydrogen xanh phục vụ các ngà̀nh công nghiệp trong nước cũng như có tiềm năng xuất khẩu ra thị trường quốc tế đóng góp vào việc giảm phát thải nhà kính và thúc đẩy ngành công nghiệp hydrogen xanh phát triển trong tương lai.

Việt Nam ưu tiên phát triển không giới hạn công suất các nguồn điện từ năng lượng tái tạo phục vụ xuất khẩu, sản xuất năng lượng mới (hydrogen, ammonia xanh...) trên cơ sở bảo đảm an ninh năng lượng và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Định hướng phát triển mạnh điện gió ngoài khơi kết hợp với các loại hình năng lượng tái tạo khác (điện mặt trời, điện gió trên bờ...) để sản xuất năng lượng mới (hydrogen, ammonia xanh...) phục vụ nhu cầu trong nước và xuất khẩu.

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng nhận định “Hydrogen xanh đã nổi lên như một giải pháp nổi bật trong tiến trình theo đuổi một “tương lai xanh”. Đây là giải pháp hứa hẹn mang lại cho các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, nâng cao giá trị của năng lượng tái tạo, áp dụng vào nhiều ngành nghề sản xuất kinh doanh và trong cả đời sống xã hội hàng ngày. Phát triển hydrogen xanh được xem là cấp thiết trong quá trình chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam”.

Cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam

Tại "Diễn đàn Chuyển dịch năng lượng và phát triển ngành năng lượng Hydrogen xanh tại Việt Nam" trong khuôn khổ Triển lãm Quốc tế Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2023 tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc, ông Asheesh Sastry - Đối tác cấp cao Giám đốc Năng lượng Châu Á Thái Bình Dương (BCG) cho biết công nghệ đóng vai trò quan trọng để giải các câu hỏi khó về chuyển dịch cũng như lưu trữ năng lượng.

Các chuyên gia tại diễn đàn cùng nhau trao đổi về cơ hội phát triển Hydro tại Việt Nam

Việt Nam hoàn toàn có cơ hội với lực lượng lao động tài năng. Do đó, ông Asheesh Sastry cũng nhấn mạnh cần thúc đẩy khuyến khích đội ngũ này đưa ra các giải pháp trên cơ sở đổi mới sáng tạo liên tục.

Theo vị chuyên gia này, Chính phủ nên đóng vai trò trong việc xác định con đường lộ trình bước đi cụ thể, khuyến khích nhà khởi nghiệp tham gia để đẩy mạnh yếu tố sáng tạo, tạo môi trường thúc đẩy sự hợp tác đơn vị trong nước, đẩy mạnh hợp tác quốc tế. Cũng bởi cả thế giới đang ở giai đoạn bắt đầu, đây là sẽ là cơ hội lớn cho các start up công nghệ giải quyết các vấn đề trong lĩnh vực năng lượng Hydrogen xanh.

Một số chuyên gia tại diễn đàn chia sẻ, các doanh nghiệp chính là chìa khóa quan trọng cho việc mở cánh cửa tương lai xanh bằng những hành động thiết thực. Doanh nghiệp cần nghiên cứu xây dựng chiến lược chuyển đổi sang năng lượng sạch, xanh. Đồng thời, phát huy các lợi thế sẵn có về hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật, hệ thống Logistics, chuỗi cung ứng hoàn chỉnh trong toàn bộ các khâu ở hạ nguồn từ nhập khẩu/mua trong nước.

Cần nghiên cứu phát triển, sản xuất, lưu trữ , vận chuyển, phân phối các nguồn năng lượng sạch trong đó có hydro, qua đó xây dựng và hình thành chuỗi giá trị hydro ở khâu hạ nguồn. Nâng cấp hệ sinh thái công nghiệp phụ trợ, đào tạo nhân lực, dịch vụ hạ tầng… để sẵn sàng cho việc chuyển dịch năng lượng xanh của doanh nghiệp.

Các chuyên gia tại Diễn đàn cũng đề xuất, Việt Nam cần sớm thông qua các chính sách và cơ chế thích hợp để xây dựng cơ sở hạ tầng và chuỗi giá trị liên quan đến Hydrogen. Điều này bao gồm việc tạo điều kiện thuận lợi để thu hút đầu tư vào các dự án sản xuất Hydrogen sạch. Đồng thời, cần tập trung vào hoạt động nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực này và thiết lập quy chuẩn và tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến hydrogen.