Hải quan tăng cường kiểm soát buôn lậu xăng dầu trong bối cảnh thị trường biến động

Chi cục Điều tra chổng buôn lậu (Cục Hải quan) đã đề nghị Chi cục Hải quan các khu vực, đặc biệt các Chi cục Hải quan có cửa khẩu đường bộ, đường thủy nội địa và cảng biển tiếp tục tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát phương tiện xuất, nhập cảnh, đặc biệt các phương tiện như ghe, thuyền, xà lan, ô tô... có hoặc có dấu hiệu gia cổ bồn, bể, thùng chứa, cất giấu xăng dầu.

Trọng tâm là siết chặt tuần tra, kiểm soát tại các cửa khẩu đường bộ, đường thủy nội địa và cảng biển, đặc biệt đối với phương tiện xuất nhập cảnh có dấu hiệu gia cố bồn, bể, thùng chứa để cất giấu xăng dầu.

Lực lượng hải quan cũng được yêu cầu kiểm soát chặt hoạt động của phương tiện nước ngoài, không để lợi dụng tiêu chuẩn nhiên liệu trong bình để mua gom, vận chuyển xăng dầu trái phép bằng các can, thùng, bồn tự chế trước khi xuất cảnh.

Trước đó (ngày 19/3/2026), Văn phòng Chính phủ ban hành Công văn số 2389/VPCP-V.I gửi Bộ trưởng Bộ Tài chính, Phó Trưởng ban Thường trực; Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả; Bộ trưởng các Bộ, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả yêu cầu tăng cường chống buôn lậu, gian lận thương mại trong kinh doanh xăng dầu.

Tại công văn,  Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn - Trưởng ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả yêu cầu các lực lượng chức năng (Hải quan, Thuế, Biên phòng, Cảnh sát biển, Quản lý thị trường, Công an) tăng cường tuần tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện, đấu tranh, ngăn chặn hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại, đầu cơ, găm hàng, trục lợi chính sách, vận chuyển trái phép xăng dầu, vi phạm quy định về kinh doanh xăng dầu, về giá; kịp thời xử lý nghiêm các vi phạm theo đúng quy định của pháp luật; đẩy mạnh việc phối hợp, trao đổi thông tin, huy động sức mạnh tập thể trong thực hiện nhiệm vụ được giao.

Trong đó, đáng chú ý, Chính phủ giao Bộ Tài chính, với vai trò Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, chủ trì phối hợp các lực lượng chức năng triển khai quyết liệt các giải pháp kiểm soát, bảo đảm ổn định thị trường.

Theo thống kê sơ bộ của Cục Hải quan (Bộ Tài chính), từ đầu năm đến hết 15/3, Việt Nam nhập khẩu gần 2,71 triệu tấn xăng dầu các loại, với kim ngạch hơn 1,94 tỷ USD. So với cùng kỳ năm 2025, xăng dầu nhập khẩu tăng 42-43% về lượng và giá trị.

Trong cơ cấu nhập khẩu, dầu diesel chiếm tỷ trọng lớn nhất với 1,04 tỷ USD, tương đương gần 53,5% tổng kim ngạch nhóm hàng nhiên liệu. Các mặt hàng khác gồm xăng (505 triệu USD), nhiên liệu bay (356 triệu USD) và mazut (42 triệu USD). Riêng 15 ngày đầu tháng 3, khối lượng xăng dầu nhập về đã tăng 41,4%, kéo theo giá trị kim ngạch vọt lên 89,2% so với cùng kỳ.

Tính đến 15/3, doanh nghiệp trong nước cũng chi 1,44 tỷ USD nhập gần 2,8 triệu tấn dầu thô để sản xuất xăng dầu thành phẩm. Tuy nhiên, lượng dầu thô nhập giảm 7% so với cùng kỳ năm ngoái.

Năm 2025, Việt Nam nhập khẩu khoảng 9,9 triệu tấn xăng dầu thành phẩm, kim ngạch hơn 6,8 tỷ USD. Dầu diesel chiếm tỷ trọng cao nhất, tiếp theo là xăng và nhiên liệu bay, với nguồn nhập chính từ Hàn Quốc, Singapore, Trung Quốc, Malaysia. Bên cạnh đó, hơn 14,1 triệu tấn dầu thô (trị giá hơn 7,7 tỷ USD) cũng được nhập về làm nguyên liệu cho nhà máy lọc dầu trong nước.