Nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược

"Từ nay đến 2030, nhà ở để bán vẫn cần thiết, nhưng nhà ở cho thuê phải được xác định là trụ cột chiến lược, nhất là tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, vùng nhập cư lao động và các địa bàn có giá nhà vượt xa mặt bằng thu nhập của người dân." Đó là chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm về chính sách phát triển thị trường nhà ở cho thuê.

Ngay sau đó, Chính phủ đã có những chỉ đạo quyết liệt, xác định nhiệm vụ trọng tâm, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng Bộ, ngành liên quan nghiên cứu, triển khai thực hiện. 

Trả lời các câu hỏi của cơ quan báo chí trong cuộc họp báo thường kỳ của Chính phủ tháng 5 mới đây. Đại diện Bộ Xây dựng cho biết, thực hiện thực tế mô hình nhà ở cho thuê không phải là mới và hành lang pháp lý hiện hành đã quy định chính sách tương đối đầy đủ. Đặc biệt, Luật Nhà ở năm 2023 đã phân định rất rõ 3 hình thức: Nhà ở để bán, nhà ở cho thuê và nhà ở cho thuê mua. Dù vậy, kết quả thực hiện thời gian qua tại phân khúc nhà ở cho thuê vẫn còn nhiều hạn chế.

Chánh văn phòng Bộ Xây dựng Lâm Văn Hoàng cho biết, để thúc đẩy phân khúc nhà ở cho thuê, trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa diễn ra nhanh chóng, nhu cầu nhà ở tăng cao, đòi hỏi phải có những giải pháp mạnh mẽ hơn nữa về nguồn vốn, đất đai và cơ chế quản lý ưu đãi vượt trội. Đây cũng là tinh thần chỉ đạo rất kịp thời từ đồng chí Tổng Bí thư và Thủ tướng Chính phủ.

Thực hiện nhiệm vụ được Thủ tướng giao nhằm đẩy nhanh phân khúc này, Bộ Xây dựng đang tập trung triển khai 3 nhóm nhiệm vụ trọng tâm:

Thứ nhất, hoàn thiện cơ chế, chính sách, thay đổi tư duy về phát triển nhà ở, Bộ Xây dựng đã chủ động đề xuất kịp thời các cơ chế, chính sách mới nhằm cụ thể hóa chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước vào Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), phấn đấu trình Quốc hội thông qua vào kỳ họp tháng 10 năm 2026.

Tinh thần cốt lõi tập trung vào các định hướng, chuyển đổi mạnh tư duy về nhà ở. Từ chỗ chủ yếu phát triển nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời cả nhà thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Trong đó, nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược, dài hạn, phục vụ đông đảo người dân, nhất là công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Chúng tôi sẽ tập trung nghiên cứu các chính sách, cơ chế ưu đãi vượt trội về đất đai và tài chính để các doanh nghiệp dễ tiếp cận quỹ đất và nguồn vốn tín dụng phát triển các dự án này.

Bên cạnh nhà ở để bán, cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, nhất là mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, vùng động lực và các hành lang kinh tế quan trọng khác.

Nhóm nhiệm vụ thứ hai, rà soát ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật. Hiện nay chúng tôi đang chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương rà soát, sửa đổi, bổ sung, ban hành theo thẩm quyền các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về nhà ở cho thuê. Đặc biệt là chú trọng tiêu chuẩn về an toàn phòng cháy, chữa cháy đối với nhà ở cho thuê có quy mô nhỏ và vừa.

Nhóm nhiệm vụ thứ ba là phối hợp với địa phương, các bộ, ngành, trước hết là Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Hải Phòng, Đà Nẵng là những thị trường có nhu cầu lớn về phân khúc này, để xác định nhu cầu nhà ở cho thuê theo đối tượng và nhu cầu của các bộ, các cơ quan trực thuộc Trung ương làm cơ sở quy hoạch, phân bổ nguồn lực, tránh lệch pha cung cầu. Trên cơ sở đó tham mưu Chính phủ giao chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê cho các địa phương trên cả nước.

Chúng tôi cũng chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan, địa phương đề xuất cơ chế phù hợp để huy động, phân bổ, sử dụng ngân sách nhà nước, nguồn lực xã hội cho phát triển nhà ở cho thuê và cơ chế vận hành quản lý, gồm cả quản lý kinh doanh, thương mại tại các khu nhà ở cho thuê.

Chúng tôi sẽ tập trung vào ba giải pháp, ba nhóm nhiệm vụ chính mà Thủ tướng giao cho Bộ Xây dựng để cố gắng trong tháng 10 trình đưa vào hai bộ luật sửa đổi nêu trên.

Song song với đó, đề nghị để phát triển mạnh phân khúc này, Bộ Xây dựng đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố thực hiện điều tra, khảo sát nhu cầu về nhà ở cho thuê trên địa bàn theo hướng cụ thể đối với các nhóm đối tượng khác nhau như cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang, công nhân, sinh viên… từng khu vực cụ thể. Từ đó xây dựng kế hoạch đầu tư, bố trí nguồn vốn đầu tư để phát triển nhà ở cho thuê đáp ứng yêu cầu của từng nhóm đối tượng.

Đồng thời, đề nghị các địa phương, trên cơ sở xác lập nhu cầu, chỉ đạo rà soát quy hoạch, bố trí quỹ đất phù hợp, đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội để đầu tư xây dựng nhà ở cho thuê, đặc biệt là các khu công nghiệp, khu vực tập trung dân cư đông, bằng nguồn vốn đầu tư công, quỹ nhà ở địa phương hoặc nguồn vốn đầu tư tư, là chúng ta có rất nhiều nguồn vốn khác nhau.

Thực tế cơ chế chính sách hiện nay cũng đã có, chúng ta có thể từng bước thực hiện được. Thời gian tới đây, ta tập trung vào sửa đổi cơ chế chính sách để có những ưu đãi vượt trội hơn nữa để đẩy mạnh phân khúc này.

Đây là những giải pháp mà Bộ Xây dựng đang, và sẽ làm trong thời gian tới đây theo tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư và Thủ tướng./.