PV: Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đã xác lập tư duy phát triển mới, hướng tới thu hút FDI chất lượng cao, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển doanh nghiệp trong nước. Trong xu thế đó, theo ông, các khu công nghiệp Việt Nam cần thay đổi như thế nào để phát triển thực chất và bền vững?

TS. Võ Trí Thành:

Theo tôi, Nghị quyết 10 thực sự đã mang lại một luồng sinh khí mới cho phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, tạo thêm động lực để Việt Nam thu hút đầu tư hiệu quả hơn trong giai đoạn tới.

Trước đây, cách tiếp cận thường coi trọng số lượng dự án hơn chất lượng. Bây giờ, tư duy phát triển cần thay đổi theo hướng coi trọng chất lượng của từng dự án. Nghị quyết 10 đã khẳng định rõ hơn mục tiêu thu hút FDI phải thực sự mang lại giá trị cho sự phát triển chung của nền kinh tế Việt Nam, đồng thời góp phần nâng cao năng lực của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh mới.

Điều đó có nghĩa là doanh nghiệp Việt Nam phải tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, tiếp nhận và làm chủ công nghệ tốt hơn, nâng cao năng lực quản trị, chất lượng nguồn nhân lực cũng như sức cạnh tranh của chính mình.

Trong mục tiêu đó, các khu công nghiệp cũng cần đặt ra câu hỏi phải làm gì, làm như thế nào để thu hút các nhà đầu tư đến với khu công nghiệp và tạo ra những giá trị thiết thực cho nền kinh tế Việt Nam.

Theo tôi, các khu công nghiệp phải tạo được một môi trường đầu tư tốt, hình thành một hệ sinh thái đủ hấp dẫn trong quá trình tái cấu trúc. Sự hấp dẫn đó không chỉ để thu hút nhà đầu tư mà còn giúp các khu công nghiệp đồng hành cùng doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng và trong chiến lược phát triển của các tập đoàn lớn trên thế giới.

Muốn làm được điều đó, các khu công nghiệp phải có những chuyển biến rõ rệt về chất lượng hạ tầng cũng như chất lượng phát triển để đủ điều kiện đón các "đại bàng" đến đầu tư. Vì vậy, theo tôi, việc quy hoạch khu công nghiệp cần gắn chặt với chiến lược thu hút đầu tư. Để thực hiện được điều này, các khu công nghiệp cần tập trung vào hai vấn đề.

Thứ nhất, bản thân các khu công nghiệp phải nhanh chóng bắt nhịp với xu thế phát triển mới.

Thứ hai, các khu công nghiệp cần gắn với quy hoạch vùng, đồng thời ứng dụng mạnh mẽ trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới trong quản lý, điều hành.

Theo ông, đâu là những điểm nghẽn cần được tháo gỡ để các khu công nghiệp có thể thực hiện quá trình chuyển đổi đó?

TS. Võ Trí Thành:

Theo tôi, hiện nay các khu công nghiệp ở Việt Nam đang gặp hai điểm nghẽn lớn.

Thứ nhất là nguồn lực tài chính. Việc điều chỉnh, nâng cấp các khu công nghiệp hiện hữu để đáp ứng yêu cầu phát triển mới cần nguồn lực rất lớn. Vì vậy, cần có cơ chế phù hợp để hỗ trợ các khu công nghiệp thực hiện quá trình chuyển đổi này.

Thứ hai là đổi mới tư duy phát triển. Nếu trước đây, quy hoạch khu công nghiệp chủ yếu tập trung vào phát triển hạ tầng thì hiện nay cần hướng tới xây dựng một hệ sinh thái đủ lực và chuẩn chỉ. Đây cũng là quá trình rất cần sự hỗ trợ, đồng hành của các cấp, các ngành để tư duy đổi mới đó có hiệu quả từ thực tiễn.

Theo ông, một khu công nghiệp đạt tiêu chuẩn và thành công trong xu thế phát triển mới cần đáp ứng những tiêu chí gì?

TS. Võ Trí Thành:

Theo tôi, Việt Nam hoàn toàn có thể học hỏi kinh nghiệm quốc tế trong phát triển khu công nghiệp, nhưng không nên áp dụng một cách máy móc hay nóng vội. Chúng ta cần có một lộ trình phù hợp, đồng thời xây dựng cơ chế hỗ trợ kịp thời để thúc đẩy quá trình chuyển đổi. Đây là vấn đề cần có sự đồng hành của Nhà nước và doanh nghiệp, đồng thời không thể thiếu yếu tố văn hóa và xã hội.

Các khu công nghiệp cần xây dựng lộ trình rõ ràng để từng bước thực hiện quá trình chuyển đổi. Mô hình hiện nay vẫn cần được duy trì, nhưng phải ứng dụng mạnh mẽ các xu thế mới, công nghệ mới cùng với những chính sách hỗ trợ phù hợp để xây dựng các khu công nghiệp chuẩn mực hiệu quả, hiệu năng, thực chất. 

Song cũng cần nói rõ rằng không nên kỳ vọng quá trình chuyển đổi này có thể đạt đến sự hoàn hảo ngay từ đầu. Theo tôi, điều quan trọng nhất là phải giữ được bản sắc, giữ được cái gốc của mình trong quá trình hội nhập với thế giới. Chúng ta không thể đánh mất chính mình khi hòa vào một xu thế chung.

Hơn nữa, thành công của một khu công nghiệp không phải do chính khu công nghiệp tự đánh giá, mà phải được thị trường và các doanh nghiệp đang hoạt động trong khu công nghiệp ghi nhận. Đó cũng chính là bản chất của kinh tế thị trường, không chỉ tạo ra cạnh tranh mà còn tạo ra quyền lựa chọn cho người tiêu dùng.

Trân trọng cảm ơn ông!