Hà Nội triển khai nhiều giải pháp nhằm từng bước cải thiện chất lượng không khí

Tập trung vào những giải pháp có thể triển khai ngay

Ngày 10/11, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội tổ chức Tọa đàm “Thực trạng ô nhiễm không khí tại Hà Nội: Giải pháp của Thành phố và trách nhiệm của các bên”. Chương trình Tọa đàm nhằm cung cấp thông tin về các giải pháp kiểm soát, ứng phó ô nhiễm không khí của Thành phố, đồng thời làm rõ trách nhiệm của từng bên trong tổ chức thực hiện, kiểm tra và giám sát.

Thực tế cho thấy, chất lượng không khí Hà Nội thường có những diễn biến bất lợi trong các tháng cuối năm và đầu năm sau. Đây là thời kỳ điều kiện khí tượng mùa đông – xuân, với hiện tượng nghịch nhiệt, gió yếu, độ cao lớp hòa trộn thấp, có thể làm gia tăng sự tích tụ các chất ô nhiễm. Trong khi đó, các nguồn phát thải từ giao thông, hoạt động xây dựng, bụi đường, sản xuất và đốt chất thải ngoài trời vẫn đang tạo ra áp lực lớn đối với môi trường không khí của Thành phố.

Nhận thức rõ tính cấp thiết của vấn đề này, Thành ủy, UBND Thành phố đã và đang chỉ đạo quyết liệt, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm từng bước cải thiện chất lượng không khí. Đặc biệt, ngày 15/10/2026, UBND Thành phố đã ban hành Kế hoạch số 400/KH-UBND về tăng cường, quyết liệt thực hiện các biện pháp kiểm soát, ứng phó ô nhiễm không khí trên địa bàn Thành phố.

Trong mùa đông – xuân, điều kiện khí tượng có thể khiến các chất ô nhiễm tích tụ, làm gia tăng nguy cơ ô nhiễm không khí. Bên cạnh yêu cầu kiểm soát các hoạt động phát sinh bụi, khí thải từ xây dựng, giao thông, vận chuyển vật liệu và đốt ngoài trời, việc xác định rõ trách nhiệm, tăng cường phối hợp và giám sát thực hiện giữa các cơ quan, đơn vị là yếu tố quan trọng để các biện pháp kiểm soát phát huy hiệu quả.

Bà Lê Thanh Thủy - Phó trưởng phòng Quản lý môi trường, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội  cho biết, trong giai đoạn trước mắt, Thành phố tập trung vào những giải pháp có thể triển khai ngay, đặc biệt là kiểm soát bụi tại các công trường xây dựng, phương tiện vận chuyển vật liệu; tăng cường vệ sinh môi trường, quét hút bụi, rửa đường; ngăn chặn tình trạng đốt rác, đốt phụ phẩm nông nghiệp và các hoạt động đốt ngoài trời không đúng quy định. Đồng thời, tăng cường theo dõi, dự báo, cảnh báo và chủ động ứng phó khi chất lượng không khí diễn biến bất lợi.

Truy xuất trách nhiệm đến công trường, chủ phương tiện và đơn vị vận tải có liên quan

Chương trình Tọa đàm “Thực trạng ô nhiễm không khí tại Hà Nội: Giải pháp của Thành phố và trách nhiệm của các bên” tập trung vào 4 nội dung:

- Kiểm soát các nguồn phát thải bằng những biện pháp cấp bách. Tọa đàm tập trung trao đổi về các biện pháp hạn chế bụi tại công trường xây dựng, trên các tuyến đường và trong hoạt động vận chuyển vật liệu; ngăn chặn tình trạng đốt rác, rơm rạ và phụ phẩm nông nghiệp ngoài trời. Đồng thời, làm rõ công tác theo dõi, cảnh báo và phối hợp ứng phó khi chất lượng không khí có nguy cơ diễn biến bất lợi.

- Phân định trách nhiệm trong tổ chức thực hiện và giám sát. Nội dung trao đổi tập trung làm rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, nhà thầu, đơn vị vận tải trong kiểm soát phát thải; vai trò của cơ quan chức năng trong kiểm tra, xử lý vi phạm; trách nhiệm của chính quyền địa phương và đơn vị vệ sinh môi trường trong duy trì vệ sinh đường phố, xử lý các điểm phát sinh ô nhiễm. Bên cạnh đó là cơ chế tiếp nhận, xác minh và xử lý phản ánh của người dân.

- Kết hợp giải pháp lâu dài với tăng cường phối hợp liên vùng. Tọa đàm trao đổi về định hướng kiểm soát phát thải giao thông, phát triển giao thông công cộng xanh, mục tiêu và lộ trình triển khai vùng phát thải thấp tại Hà Nội; đồng thời làm rõ vai trò của hệ thống quan trắc, dự báo, cảnh báo sớm và sự phối hợp với các địa phương lân cận trong kiểm soát những nguồn ô nhiễm có tác động liên vùng.

- Cung cấp thông tin chính xác và phát huy vai trò cộng đồng. Nội dung tập trung vào việc sử dụng dữ liệu chất lượng không khí từ các nguồn chính thống, truyền tải thông tin khách quan, có căn cứ và kịp thời, gắn với các khuyến cáo bảo vệ sức khỏe. Tọa đàm cũng trao đổi về vai trò của báo chí, doanh nghiệp và người dân trong thực hiện các biện pháp giảm phát thải, phản ánh vi phạm và giám sát công tác bảo vệ môi trường.

Theo Trung tá Phạm Hoài Nam - Phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông, Công an TP Hà Nội, hiện nay, trên địa bàn thành phố đang đồng loạt triển khai nhiều dự án quy mô lớn. Việc triển khai đồng thời nhiều dự án khiến số lượng phương tiện tham gia giao thông tăng đột biến, đặc biệt là các phương tiện vận chuyển vật liệu xây dựng như cát, sỏi, xi măng, kéo theo nguy cơ gia tăng ô nhiễm môi trường.

Trung tá Phạm Hoài Nam cho biết, Phòng Cảnh sát giao thông được giao tăng cường kiểm tra, xử lý phương tiện không che phủ hoặc che phủ không kín, làm rơi vãi đất đá, bùn đất trên đường. Trách nhiệm không chỉ dừng ở lái xe mà còn được truy xuất đến công trường, chủ phương tiện và đơn vị vận tải có liên quan.

Theo đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, kiểm soát ô nhiễm không khí cần được thực hiện xuyên suốt từ xác định hoạt động cần kiểm soát, lựa chọn biện pháp phù hợp đến phân công trách nhiệm, kiểm tra và giám sát kết quả thực hiện. Các giải pháp cấp bách phải gắn với những định hướng giảm phát thải lâu dài; trách nhiệm của từng chủ thể cần được xác định cụ thể để bảo đảm sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, chính quyền địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng.

Đối với các chính sách và biện pháp ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân, thông tin cần làm rõ phạm vi, đối tượng và lộ trình áp dụng. Dữ liệu quan trắc, dự báo và cảnh báo chất lượng không khí cũng cần được cung cấp đúng nguồn, đúng thời điểm và có đủ bối cảnh. Thông tin chính xác, dễ hiểu, đi cùng những hướng dẫn phù hợp sẽ giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, thực hiện các biện pháp giảm phát thải và tham gia giám sát việc triển khai.