Mở cơ chế huy động vốn mới - Hà Nội đề xuất phát hành trái phiếu xanh

Hà Nội đang lên kế hoạch mở rộng các kênh huy động vốn cho đầu tư phát triển thông qua việc phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, trái phiếu dự án, trái phiếu công trình, trái phiếu đô thị và trái phiếu xanh theo các cơ chế đặc thù được quy định trong Luật Thủ đô 2026.

UBND thành phố Hà Nội vừa trình HĐND thành phố dự thảo Nghị quyết quy định việc phát hành các loại trái phiếu nêu trên, đồng thời quy định việc vay vốn từ các tổ chức tín dụng và ngân quỹ nhà nước để phục vụ đầu tư phát triển.

Theo Tờ trình số 261/TTr-UBND ngày 10/6/2026, việc ban hành nghị quyết nhằm cụ thể hóa các cơ chế đặc thù được Luật Thủ đô cho phép, tạo cơ sở pháp lý để thành phố chủ động huy động các nguồn lực tài chính phục vụ các chương trình, dự án trọng điểm.

Luật Thủ đô 2026 trao thẩm quyền cho HĐND thành phố quyết định việc phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, bao gồm trái phiếu dự án, trái phiếu công trình, trái phiếu đô thị và trái phiếu xanh. Đồng thời, thành phố được quyết định vay từ các tổ chức tín dụng và vay từ ngân quỹ nhà nước để đầu tư các chương trình, dự án thuộc nhiệm vụ chi của ngân sách địa phương.

Theo đánh giá của UBND thành phố, nhu cầu vốn cho các dự án chiến lược của Hà Nội trong giai đoạn 2026-2035 là rất lớn. Nguồn lực này sẽ được ưu tiên cho các công trình hạ tầng trọng điểm như đường sắt đô thị, các tuyến vành đai, cầu qua sông Hồng, các dự án xử lý môi trường, chuyển đổi số và phát triển đô thị thông minh.

Trong khi đó, việc chỉ dựa vào nguồn vốn đầu tư công từ ngân sách nhà nước được cho là khó đáp ứng yêu cầu về tiến độ và quy mô đầu tư ngày càng lớn của Thủ đô. Vì vậy, Hà Nội định hướng đa dạng hóa các công cụ huy động vốn trung và dài hạn, mở rộng khả năng tiếp cận nguồn lực từ các nhà đầu tư tổ chức, quỹ đầu tư và các định chế tài chính trong nước và quốc tế.

Đáng chú ý, các loại trái phiếu dự án, trái phiếu công trình và trái phiếu đô thị sẽ gắn trực tiếp với từng dự án hoặc công trình cụ thể. Cách làm này không chỉ giúp mở rộng nguồn vốn đầu tư mà còn nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả sử dụng vốn.

Đối với trái phiếu xanh, đây được xem là công cụ tài chính phù hợp với xu hướng phát triển bền vững, tạo điều kiện để thành phố huy động nguồn vốn cho các dự án môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, giao thông xanh và phát triển đô thị theo hướng thân thiện với môi trường.

UBND thành phố cũng nhấn mạnh việc huy động vốn phải bảo đảm trong giới hạn dư nợ vay theo quy định của pháp luật, phù hợp với khả năng cân đối ngân sách và nghĩa vụ trả nợ của thành phố. Các khoản vay và phát hành trái phiếu phải nằm trong kế hoạch vay, trả nợ công trung hạn và hằng năm; các dự án sử dụng vốn vay phải thuộc danh mục đầu tư công trung hạn và hoàn thành đầy đủ các thủ tục đầu tư theo quy định.

Theo UBND thành phố Hà Nội, nghị quyết sau khi được thông qua sẽ tạo khuôn khổ pháp lý để triển khai đồng bộ các hình thức huy động vốn đặc thù mà Luật Thủ đô cho phép, góp phần đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư phát triển, giảm áp lực cho ngân sách nhà nước và nâng cao tính chủ động trong điều hành tài chính - ngân sách của thành phố.

Nội dung này nằm trong nhóm các nghị quyết triển khai Luật Thủ đô 2026 đang được Hà Nội khẩn trương hoàn thiện trước thời điểm luật có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Theo kế hoạch, thành phố sẽ ban hành tổng cộng 64 nghị quyết để cụ thể hóa các cơ chế, chính sách mới. Đến nay, 13 nghị quyết đã được HĐND thành phố thông qua, các nghị quyết còn lại đang được hoàn thiện để trình xem xét tại kỳ họp sắp tới.

Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định các nghị quyết triển khai Luật Thủ đô có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là cơ sở pháp lý trực tiếp để đưa các cơ chế, chính sách mới vào thực tiễn, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng hạ tầng của Thủ đô trong giai đoạn tới.