Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến cho biết, Bộ NN&PTNT mới có tờ trình Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Chỉ thị về tăng cường công tác xuất khẩu (XK) gạo trong tình hình mới.

Giá gạo xuất khẩu của Việt Nam trong tuần này đã lên mức cao nhất 10 năm trở lại đây.
Giá gạo xuất khẩu của Việt Nam thời gian qua liên tục tăng.

Theo Bộ NN&PTNT, tình hình mới hiện nay là những biến đổi liên tục về tình hình XK gạo trong thời gian gần đây trên thế giới như việc Nga chính thức rút khỏi Thỏa thuận XK ngũ cốc qua Biển Đen; Ấn Độ và UAE tạm dừng XK gạo cũng như các vấn đề phát sinh khác. Thêm vào đó hiện tượng El Nino, tình trạng xâm nhập mặn và hạn hán đang cũng có những diễn biến ảnh hưởng tiêu cực đến sản xuất (SX)lúa gạo.

Để khẳng định vai trò quan trọng, giữ vững vị thế và uy tín của ngành hàng gạo Việt Nam trong chuỗi cung ứng lương thực toàn cầu và góp phần đảm bảo an ninh lương thực của thế giới theo các cam kết của Việt Nam, Bộ NN&PTNT trình Thủ tướng Chính phủ xem xét ban hành chỉ thị về tăng cường công tác XK gạo trong tình hình mới.

Nội dung của Chỉ thị là những nhiệm vụ cụ thể của các Bộ, ngành, địa phương, Hiệp hội Lương thực Việt Nam và những vấn đề cần tập trung chỉ đạo quyết liệt về tăng cường công tác XK gạo trong bối cảnh hiện nay.

Cụ thể, Bộ NN&PTNT theo dõi, dự báo và nắm chắc tình hình SX, tăng cường phòng chống sinh vật gây hại, chủ động ứng phó với các diễn biến bất lợi của thời tiết để bảo vệ an toàn các vụ SX đảm bảo mục tiêu 43 triệu tấn lúa của năm 2023. Chỉ đạo các địa phương bám sát đồng ruộng, tổ chức SX đúng theo các hướng dẫn kỹ thuật để đảm bảo năng suất, sản lượng theo kế hoạch.

Bộ NN&PTNT cũng chủ trì, phối hợp với các cơ quan, địa phương có liên quan xử lý kịp thời các rào cản kỹ thuật để đảm bảo tăng khối lượng và mở rộng thị trường XK gạo của Việt Nam; Chỉ đạo các cơ quan Kiểm dịch thực vật tạo điều kiện thuận lợi nhất cho việc XK gạo, giảm tối đa thời gian kiểm tra, hoàn tất thủ tục trên cơ sở đảm bảo tuân thủ đúng quy định của Việt Nam và nước nhập khẩu.

Bộ NN&PTNT đề xuất Bộ Công Thương tiếp tục thúc đẩy XK gạo trên cơ sở theo dõi chặt chẽ và dự báo sát tình hình xuất, nhập khẩu; nhu cầu tiêu thụ; giá cả lương thực trong khu vực và trên thị trường thế giới để có các biện pháp chủ động, linh hoạt điều tiết việc kinh doanh, xuất nhập khẩu gạo để đảm bảo nâng cao hiệu quả XK;

Đồng thời chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan củng cố các thị trường truyền thống, chủ lực, tận dụng tối đa lợi thế của các Hiệp định thương mại tự do đã ký kết để gia tăng giá trị XK.

Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ NN&PTNT chủ động đàm phán để đa dạng hóa các thị trường XK, tận dụng cơ hội chiếm lĩnh các thị trường mới, tiềm năng để tăng cường tính cạnh tranh cho ngành hàng gạo Việt Nam;

Kịp thời phối hợp với các cơ quan liên quan hỗ trợ, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong nhập khẩu các nguyên liệu đầu vào phục SX nông nghiệp như giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật … để đảm bảo các điều kiện sẵn sàng cho SX.

Đối với UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc TW, Bộ NN&PTNT đề xuất chỉ đạo các cơ quan chuyên môn theo dõi, bám sát đồng ruộng; chủ động và linh hoạt trong điều hành SX lúa gạo đảm bảo đạt và vượt các mục tiêu năng suất, sản lượng theo kế hoạch trên cơ sở tuân thủ đúng các quy định kỹ thuật và an toàn thực phẩm của Việt Nam cũng như nước nhập khẩu;

Tạo mọi điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp trên địa bàn trong SX, kinh doanh lúa gạo. Chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan hoặc báo cáo cơ quan có thẩm quyền để tháo gỡ ngay các khó khăn, vướng mắc trong SX lúa gạo đảm bảo việc SX, lưu thông, XK gạo được thông suốt;

Chủ động nắm bắt tình hình, thông tin mới, ứng phó kịp thời với các tình huống phát sinh tại địa phương để thúc đẩy SX và XK gạo.

Bộ NN&PTNT đề xuất Hiệp hội Lương thực Việt Nam chủ động nắm bắt các thông tin về thị trường lúa gạo thế giới, nhu cầu và năng lực của các thương nhân xuất nhập khẩu gạo để thông tin kịp thời đến cơ quan quản lý nhà nước có liên quan và cộng đồng SX, kinh doanh lúa gạo tại Việt Nam.

Hiệp hội Lương thực Việt Nam đồng thời tích cực tham gia, tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại ngành hàng gạo đặc biệt là đối với các thị trường quốc tế để đẩy mạnh hoạt động XK, tăng kim ngạch và nâng cao lợi thế cạnh tranh của ngành hàng gạo Việt Nam.